**2.19.** యెవడు ఈ అంతర్యామిని హంతగా భావించునో, యెవడు హత్య చేయబడునదిగా భావించునో – ఆ ఇరువురును నిజముగా తెలియరు; ఎందుకనగా అది హింసించదు, హింసించబడదు.
**వ్యాఖ్య:** 'హంతగా తెలియువాడు' – ఈ అంతర్యామిని హంతగా భావించువాడు సరియైన జ్ఞానము కలవాడు కాడు. కారణము ఏమనగా, ఈ అంతర్యామికి కర్తృత్వము లేదు. ఎంత నేర్పరియైన శిల్పికైనను, పనిముట్టు లేకుండా ఏ పనిని చేయలేనట్లే, ఈ అంతర్యామి కూడా శరీరము లేకుండా తనంతట తాను ఏమియు చేయజాలడు. అందువలననే, పదమూడవ అధ్యాయములో, సమస్త క్రియలను ప్రకృతి మాత్రమే చేయుచున్నదని – ఇది తెలిసినవాడు అంతర్యామి యొక్క అకర్తృత్వమును తెలిసినవాడగునని (13.29) భగవంతుడు చెప్పియున్నాడు. భావము ఏమనగా, శరీరమునకు కర్తృత్వము లేదు; కాని ఈ అంతర్యామి, శరీరముతో తన్ను తాను ఐక్యముగా భావించి, దానితో సంబంధము కల్పించుకొని, శరీరము చేయు క్రియలకు తాను కర్తనని భావించుచున్నాడు. శరీరముతో సంబంధము కల్పించుకొనకుండినచో, అప్పుడది ఏ క్రియకును కర్త కాదు.
'హత్య చేయబడునదిగా భావించువాడు' – దానిని హత్య చేయబడునదిగా భావించువాడు కూడా సరియైన జ్ఞానము కలవాడు కాడు. ఈ అంతర్యామి హంత కానట్లే, అది హత్య చేయబడునది కూడా కాదు; ఎందుకనగా దానియందు ఎన్నడును ఎటువంటి వికారము (మార్పు) కలుగదు. వికారము కలుగునది, మార్పు కలిగినది – అనగా జనన-నాశనములకు లోనైనది – అదియే హత్య చేయబడునది.
'ఇరువురును తెలియరు; అది హింసించదు, హింసించబడదు' – ఇరువురును తెలియరు, అనగా ఈ అంతర్యామిని హంతగా భావించువాడు సరియైన జ్ఞానము కలవాడు కాడు, మరియు దానిని హత్య చేయబడునదిగా భావించువాడు కూడా సరియైన జ్ఞానము కలవాడు కాడు.
ఇక్కడ ఒక ప్రశ్న ఉద్భవించుచున్నది: ఈ అంతర్యామి హంత కూడా, హత్య చేయబడునది కూడా అని భావించువాడు సరియైన జ్ఞానము కలవాడా? దానికి సమాధానము: అతడును సరియైన జ్ఞానము కలవాడు కాడు. కారణము ఏమనగా, ఈ అంతర్యామి నిజముగా అట్లుండదు. అది నాశకుడు కాదు, నాశనమునకు లోనైనది కాదు. అది శాశ్వతముగా, నిరంతరముగా, వికారము లేకుండా, ఒకే స్వరూపముగా నిలిచియుండును. కాబట్టి ఈ అంతర్యామి విషయమై శోకించరాదు.
అర్జునుని ముందున్న సందర్భము యుద్ధమైనందున, ఇక్కడ అంతర్యామి హింసించుట, హింసించబడుట అను క్రియలు లేనిదిగా వర్ణింపబడినది. వాస్తవముగా అది సమస్త క్రియల నుండియు విముక్తము.
**సందర్భ సూత్రము:** ఈ అంతర్యామి హత్య చేయబడునది కాదు ఎందుకని అడిగిన ప్రశ్నకు సమాధానముగా చెప్పబడినది...
★🔗