ལུས་འདི་ནང་ལུས་ཅན་གྱིས་བྱིས་པའི་དུས་དང་། ལང་ཚོའི་དུས། རྒས་པའི་དུས་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་ལྟར། ལུས་གཞན་ལའང་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ། བློ་གྲོས་ལྡན་པས་དེར་རྨོངས་པར་མི་འགྱུར་རོ།

ཚིག་གི་དོན་ནི། དེ་ཧི་ནཿ - ལུས་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་དམ་སེམས། ཨསྨིན - འདིའི་ནང་། ཡ་ཐཱ - ཇི་ལྟར། དེ་ཧེ་ - ལུས་ཀྱི་ནང་། ཀཽ་མཱ་རམ - བྱིས་པའི་དུས། ཡཽ་ཝ་ནམ - གཞོན་དུས། ཛ་རཱ - རྒས་དུས། ཏ་ཐཱ - དེ་བཞིན། དེ་ཧཱནྟ་ར་པྲཱཔྟིཿ - ལུས་གཞན་ཐོབ་པ། དྷཱི་རཿ - བློ་བརྟན་པོ། ཏ་ཏྲ་ - དེའི་ཐད་ལ། ན - མིན། མུ་ཧྱ་ཏི - མྱ་ངན་བྱེད་པ། འགྲེལ་བཤད། ཇི་ལྟར་ལུས་འདིའི་ནང་དུ་བྱིས་པའི་དུས་ནས་གཞོན་དུས་དང་། གཞོན་དུས་ནས་རྒས་དུས་སུ་འགྱུར་བ་བཞིན། བདག་ཉིད་དེ་ལུས་གཅིག་ནས་ལུས་གཞན་དུ་འཕོ་བ་ཡིན། བདག་ཉིད་ནི་བྱིས་དུས་སུ་འཆི་བ་དང་གཞོན་དུས་སུ་སྐྱེ་བ་མིན། བདག་ཉིད་ནི་རྟག་ཏུ་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཡིན། དེས་ན་བློ་ལྡན་གྱི་མི་རྣམས་འཆི་བའི་ཐད་ལ་མྱ་ངན་བྱེད་མི་དགོས།

༢.༡༣ ལུས་ཅན་འདིའི་ལུས་འདིའི་ནང་དུ་བྱིས་པ་དང་། གཞོན་ནུ། རྒས་པ་སོགས་འབྱུང་བ་ལྟར། ལུས་གཞན་ཐོབ་པའང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། དེར་མཁས་པ་ཉོན་མོངས་པའི་འཁྲུལ་སྣང་མི་འཁྲུལ་བར་གསུངས་སོ།། འགྲེལ་བཤད། འཇུག་ཚུལ། ལུས་ཅན་འདིའི་ལུས་འདིའི་ནང་དུ་བྱིས་པ་དང་། གཞོན་ནུ། རྒས་པ་སོགས་འབྱུང་བ་ལྟར་ཞེས་པ་ནི། དང་པོར་ལུས་ཅན་འདིའི་ལུས་འདིའི་ནང་དུ་བྱིས་པ་འབྱུང་། དེ་ནས་གཞོན་ནུ། དེ་ནས་རྒས་པ་སོགས་འབྱུང་བ་སྟེ། དོན་ནི་ལུས་ལ་གནས་སྐབས་གཅིག་པུར་རྟག་ཏུ་གནས་པ་མེད་པར། དེའི་ནང་དུ་རྟམ་པ་ཙམ་དུ་འགྱུར་བ་ཡོད་པར་བསྟན་པ་ཡིན། འདིར་ལུས་ཅན་འདིའི་ལུས་འདིའི་ནང་དུ་ཞེས་པས་བླ་དང་ལུས་གཉིས་ཐ་དད་དུ་གྲུབ་པ་སྟེ། བླ་ནི་གཟིགས་བྱ་ཡིན་ལ། ལུས་ནི་གཟིགས་བྱ་ཡིན་པས། ལུས་ལ་བྱིས་པ་སོགས་གནས་སྐབས་འགྱུར་བ་འབྱུང་ཡང་། བླ་ལ་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་མི་འབྱུང་བར་བསྟན་པ་ཡིན། ལུས་གཞན་ཐོབ་པའང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ་ཞེས་པ་ནི། ལུས་ལ་བྱིས་པ་དང་གཞོན་ནུ་སོགས་གནས་སྐབས་ཡོད་པ་ལྟར། ལུས་གཞན་ཐོབ་པའང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། ལུས་གཞན་ཞིག་ཐོབ་པ་ཡིན། རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་ལ་བྱིས་པ་ནས་གཞོན་ནུར་འགྱུར་བ་དང་། གཞོན་ནུ་ནས་རྒས་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་བུའི་གནས་སྐབས་འགྱུར་བ་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མི་གཏོང་བ་ལྟར། བླ་ལུས་གཅིག་ནས་ལུས་གཞན་དུ་འགྲོ་བའི་ཚེ་ཡང་དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མི་གཏོང་བར་བྱ་དགོས། རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་གནས་པའི་ཚེ་བྱིས་པ་དང་གཞོན་ནུ་སོགས་འབྱུང་བ་ལྟར། ཕྲ་བའི་ལུས་དང་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་གནས་པའི་ཚེ་ལུས་གཞན་ཐོབ་པ་འབྱུང་སྟེ། བྱིས་པ་དང་གཞོན་ནུ་སོགས་ནི་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཡིན་པ་ལྟར། ལུས་གཞན་ཐོབ་པ་འདས་པའི་རྗེས་ལུས་གཞན་ཞིག་ལེན་པ་ནི་ཕྲ་བའི་ལུས་དང་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ཡིན། བྱིས་པ་སོགས་གནས་སྐབས་འགྱུར་བ་ནི་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་གནས་པའི་ཚེ་འབྱུང་བ་སྟེ། འདི་ནི་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལྟ་བ་ཡིན། ཕྲ་བའི་ལྟ་བས་ནི་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་ཀྱང་གནས་སྐབས་བཞིན་དུ་རྟམ་པ་ཙམ་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། བྱིས་པའི་ཚེ་གནས་པའི་ལུས་དེ་གཞོན་ནུའི་ཚེ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། དངོས་ཡོད་ལྟར་ན་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་ལ་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ཀྱང་མི་འགྱུར་བ་མེད། དེ་བཞིན་དུ་ཕྲ་བའི་ལུས་དང་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་ལའང་སྐད་ཅིག་རེ་རེར་འགྱུར་བ་རྟམ་པ་ཙམ་དུ་ཡོད་པ་དེ་ལུས་གཞན་ཐོབ་པར་གསལ་པོར་མངོན་པར་འགྱུར་རོ།། ད་ནི་བསམ་པར་འདི་ལྟར་ཏེ། ང་ཚོས་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་ལ་ཤེས་པ་ཡོད་ཀྱང་། ཕྲ་བའི་ལུས་དང་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་ལ་ཤེས་པ་མེད། དེ་ལྟར་ཕྲ་བའི་ལུས་དང་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་ལ་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཚེ། དེ་དག་གི་འགྱུར་བ་ལ་ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་འགྱུར། ལན་ནི། རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་ལ་གནས་སྐབས་བསམ་པས་ཤེས་པ་ཐོབ་པ་ལྟར། ཕྲ་བའི་ལུས་དང་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་ལའང་གནས་སྐབས་བསམ་པས་ཤེས་པ་ཐོབ་པ་ཡིན། རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་ནི་སད་པའི་གནས་སྐབས་སུ་བསམ་པར་བྱ་ཞིང་། ཕྲ་བའི་ལུས་ནི་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་བསམ་པར་བྱ། རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་ནི་གཟིད་སྦྱོར་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་བསམ་པར་བྱ། བྱིས་པའི་ཚེ་མི་དེས་རྨི་ལམ་དུ་རང་ཉིད་བྱིས་པར་མཐོང་། གཞོན་ནུའི་ཚེ་རང་ཉིད་གཞོན་ནུར་མཐོང་། རྒས་པའི་ཚེ་རང་ཉིད་རྒས་པར་མཐོང་བས། རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་དང་བཅས་པའི་ཕྲ་བའི་ལུས་ཀྱང་འགྱུར་བར་གྲུབ་པ་ཡིན། དེ་བཞིན་དུ་གཟིད་སྦྱོར་གྱི་གནས་སྐབས་ནི་བྱིས་པའི་ཚེ་ཤིན་ཏུ་མང་། གཞོན་ནུའི་ཚེ་ཉུང་། རྒས་པའི་ཚེ་ཧ་ཅང་ཉུང་བར་འགྱུར་བས། རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་ཀྱི་འགྱུར་བ་ཡང་གྲུབ་པ་ཡིན། གཞན་ཡང་། བྱིས་པ་དང་གཞོན་ནུའི་ཚེ་གཟིད་སྦྱོར་བྱས་པས་ལུས་དང་དབང་པོར་གསར་པའི་ཉམས་འགྱུར་ཐོབ་པ་དེ་རྒས་པའི་ཚེ་གཟིད་སྦྱོར་བྱས་པས་མི་ཐོབ་སྟེ། རྒས་པའི་ཚེ་བྱིས་པ་དང་གཞོན་ནུའི་ཚེ་ལྟར་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་རྩ་ལྷག་མི་ཐོབ་པ་ལྟར། འདི་ཡང་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་འགྱུར་བར་གྲུབ་པ་ཡིན། ལྷ་གཞན་དང་། དུད་འགྲོ། བྱ་སོགས་ཀྱི་ལུས་ཐོབ་པ་དེས་ལུས་དེ་ལ་ངོ་བོར་འཛིན་པས་ང་འདི་ཡིན་པར་མྱོང་བ་ནི་ཕྲ་བའི་ལུས་ཀྱི་འགྱུར་བ་ཡིན། དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་སུ་རང་བཞིན་གྱི་ཆོས་ཉིད་གནས་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལྟ་བས་བག་ཆགས་སུ་གྲགས་པ་སྟེ། བག་ཆགས་དེ་ལྷ་ལ་ཐ་དད་དང་། དུད་འགྲོ་བྱ་སོགས་ལ་ཐ་དད་པ་ནི་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་ཀྱི་འགྱུར་བ་ཡིན། གལ་ཏེ་བླ་ལུས་ཅན་འགྱུར་བར་གྱུར་ན། གནས་སྐབས་འགྱུར་བའི་ཚེ་ཡང་ང་གཅིག་པུ་ཡིན་པའི་ཤེས་པ་མི་འབྱུང་བར་འགྱུར་མོད། འོན་ཀྱང་གནས་སྐབས་འགྱུར་བའི་ཚེ་ཡང་སྔར་བྱིས་པ་ཡིན་པ་དང་། སྔར་གཞོན་ནུ་ཡིན་པ་ང་གཅིག་པུ་ཡིན་པའི་ཤེས་པ་འབྱུང་བས། བླ་བདག་ཉིད་ལ་འགྱུར་བ་མེད་པར་གྲུབ་པ་ཡིན། འདིར་ཐེ་ཚོམ་འཁྲུལ་སྣང་འབྱུང་སྲིད་དེ། ང་ཚོས་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་འགྱུར་བ་ལ་ཤེས་པ་ཡོད་ཀྱང་། ལུས་གཞན་ཐོབ་པའི་ཚེ་སྔོན་གྱི་ལུས་ལ་ཇི་ཕྱིར་ཤེས་པ་མེད་པར་འགྱུར། སྔོན་གྱི་ལུས་ལ་ཤེས་པ་མེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་འཆི་བ་དང་སྐྱེ་བའི་ཚེ་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་ཡོད་པས། སྡུག་བསྔལ་དེས་སྔོན་གྱི་སྐྱེ་བའི་དྲན་པ་བློ་ལ་མི་གནས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། ཡལ་ག་བརྒྱབ་པ་དང་། རྒས་པ་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོའི་ཚེ་བློ་ལ་སྔར་གྱི་ཤེས་པ་ལྟར་མི་གནས་པ་ལྟར། འཆི་བ་དང་སྐྱེ་བའི་ཚེ་འཇིགས་སྐུལ་ཆེན་པོས་སྔོན་གྱི་སྐྱེ་བའི་ཤེས་པ་མི་གནས་པར་འགྱུར་མོད། འོན་ཀྱང་གང་ཞིག་ལ་འཆི་བའི་ཚེ་སྡུག་བསྔལ་དེ་ལྟར་མེད་པར། ལུས་གཞན་ཐོབ་པ་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་གཞན་ཐོབ་པ་ལྟར་བར་སྣང་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་བློ་ལ་སྔོན་གྱི་སྐྱེ་བའི་དྲན་པ་གནས་སྲིད། ད་ནི་བསམ་པར་འདི་ལྟར་ཏེ། གནས་སྐབས་གཞན་ཐོབ་པའི་ཚེ་འབྱུང་བའི་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་ལུས་གཞན་ཐོབ་པའི་ཚེ་མི་འབྱུང་ཡང་། ང་ཡོད་པའི་ཤེས་པ་ནི་སུ་ལའང་ཡོད་དེ། དཔེར་ན་གཟིད་སྦྱོར་གྱི་ཚེ་གང་ཡང་མི་ཤེས་ཀྱང་། སད་པའི་ཚེ་གཟིད་སྦྱོར་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པས་གང་ཡང་མི་ཤེས་པར་སོང་ཞེས་པ་ལྟར། ངས་མི་ཤེས་པར་གྱུར་ཞེས་པའི་ཤེས་པ་ནི་ངེས་པར་དུ་ཡོད། གཟིད་སྦྱོར་གོང་གི་ང་དེ་སད་པའི་ང་དང་གཅིག་པས། གཟིད་སྦྱོར་གྱི་ཚེ་ཡང་ང་དེ་ཉིད་ཡིན་པར་གྲུབ་པས། རང་གི་ཡོད་པའི་ཤེས་པ་ནི་ཆད་པ་མེད་པར་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་གནས་སོ།། སུ་ཞིག་གིས་ཀྱང་རང་གི་ཡོད་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་མི་འབྱུང་སྟེ། ལུས་ཅན་གྱི་ཡོད་པ་ནི་ཆད་པ་མེད་པར་གནས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟར་ན་གྲོལ་བར་འགྱུར་བ་དང་། གྲོལ་བའི་གནས་སྐབས་སུ་ཡང་གནས་སོ།། དངོས་སུ་ཚེ་དང་བཅས་པའི་གྲོལ་བའི་གནས་སྐབས་སུ་ལུས་གཞན་ལ་ཤེས་པ་མེད་ཀྱང་། ལུས་གསུམ་ལས་ང་ཐ་དད་དུ་གྱུར་པའི་མྱོང་བ་ནི་ངེས་པར་དུ་འབྱུང་ངོ་།། དེར་མཁས་པ་ཉོན་མོངས་པའི་འཁྲུལ་སྣང་མི་འཁྲུལ་བར་གསུངས་པ་ནི། མཁས་པ་ནི་དངོས་དང་དངོས་མིན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཙམ་མོ། མཁས་པ་དེ་ལྟ་བུས་དེའི་སྐོར་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་འཁྲུལ་སྣང་ནམ་ཡང་མི་འཁྲུལ་ལ། ཐེ་ཚོམ་ཡང་མི་འཁྲུལ་ལོ། འདིས་མཁས་པ་དེ་ལྟ་བུས་ལུས་གཞན་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་མིན་ཏེ། རིགས་མཐོ་དམན་དུ་སྐྱེ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་གསུམ་དང་འབྲེལ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་ཡིན་ལ། ཡོན་ཏན་གསུམ་དང་འབྲེལ་བ་ཆད་པའི་ཚེ་མཁས་པས་ལུས་གཞན་ཐོབ་པར་མི་ནུས་སོ།། འདིར་དེར་ཞེས་པའི་ཚིག་གི་དོན་ནི་ལུས་གཞན་ཐོབ་པའི་སྐོར་མིན་པར། ལུས་དང་བླའི་སྐོར་ཡིན་ཏེ། དོན་ནི། ལུས་ཅི་ཡིན་པ། བླ་ཅི་ཡིན་པ། གང་འགྱུར་བ། གང་མི་འགྱུར་བ། གང་མི་རྟག་པ། གང་རྟག་པ། གང་དངོས་མིན་པ། གང་དངོས་ཡིན་པ། གང་འགྱུར་བ་ཅན། དེའི་སྐོར་ལ་ཁོང་ཉོན་མོངས་པའི་འཁྲུལ་སྣང་མི་འཁྲུལ་བར་བསྟན་པ་ཡིན། ལུས་དང་བླ་གཉིས་ཐ་དད་དུ་གྱུར་པའི་སྐོར་ལ་ཁོང་ནམ་ཡང་ཉོན་མོངས་པའི་འཁྲུལ་སྣང་མི་འཁྲུལ་ཞིང་། རང་གི་མ་བཅས་པའི་རང་བཞིན་ལ་ཆད་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ཡོད་དོ།། འཚམ་འབྲེལ། ལུས་ལྟ་བུའི་མི་རྟག་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཞེན་པས་བྱུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བའི་ཆེད་དུ་གསུངས་སོ།།