**២.៥៨** ដូចអណ្តើកដែលដកអវយវៈទាំងឡាយរបស់វាពីគ្រប់ទិសទាំងអស់ យ៉ាងណាមិញ កាលណាកម្មយោគីនេះដកឥន្ទ្រិយទាំងឡាយចេញពីអារម្មណ៍របស់វាទាំងស្រុង ប្រាជ្ញារបស់គេក៏តាំងនៅយ៉ាងមាំមួន។
**ពន្យល់:** គោលបំណងនៃការលើកយកឧទាហរណ៍អណ្តើកមកនៅទីនេះ គឺដើម្បីបង្ហាញថា នៅពេលអណ្តើកធ្វើចលនា អវយវៈទាំងប្រាំមួយរបស់វាគឺអាចមើលឃើញច្បាស់ — ជើងបួន កន្ទុយមួយ និងក្បាលមួយ។ ប៉ុន្តែនៅពេលវាដកអវយវៈទាំងនោះចូល គេនឹងឃើញតែខ្នងរបស់វាប៉ុណ្ណោះ។ ស្ថិតប្រាជ្ញក៏ដូច្នោះដែរ គឺដកអវយវៈទាំងប្រាំមួយនេះ — ឥន្ទ្រិយទាំងប្រាំ និងមនៈ — ចេញពីអារម្មណ៍របស់វារៀងៗខ្លួន។ ប្រសិនបើសូម្បីតែការភ្ជាប់មនសិការបន្តិចបន្តួចជាមួយនឹងឥន្ទ្រិយ និងអារម្មណ៍របស់វានៅសេសសល់ គេមិនទាន់ជាស្ថិតប្រាជ្ញទេ។
ការប្រើប្រាស់កិរិយាសព្ទ 'ដក' នៅទីនេះ មានន័យថា ស្ថិតប្រាជ្ញដកឥន្ទ្រិយទាំងឡាយពីអារម្មណ៍យ៉ាងទូលំទូលាយ ពោលគឺ គេមិនទាំងគិតពីអារម្មណ៍ទាំងនោះជាមួយនឹងចិត្តរបស់គេផង។
ក្នុងខនេះ ពាក្យ 'កាលណា' ត្រូវបានផ្តល់ឱ្យ តែពាក្យ 'ពេលនោះ' មិនត្រូវបានផ្តល់ឱ្យទេ។ ទោះបីយោងទៅតាមច្បាប់ថា 'ពាក្យ "កាលណា" និង "ពេលនោះ" មានទំនាក់ទំនងថេរជានិច្ច' ក៏ដោយ ក៏នៅពេលណាដែល 'កាលណា' លេចឡើង 'ពេលនោះ' ត្រូវបានយល់ថាជាការបង្កប់ន័យ។ ប៉ុន្តែ ការមិនប្រើពាក្យ 'ពេលនោះ' នៅទីនេះ មានន័យជ្រៅជ្រះ៖ បទពិសោធន៍នៃសច្ចធម៌ដែលរួចខ្លួនឯង ដែលកើតឡើងនៅពេលដកឥន្ទ្រិយពីអារម្មណ៍ទាំងស្រុង គឺមិនស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់កាលៈទេ ហើយក៏មិនជាប់ចំណងដោយដែនកំណត់នៃកាលៈដែរ។ ហេតុផលគឺថា បទពិសោធន៍នេះមិនមែនជាផលវិបាកនៃសកម្មភាព ឬការលះបង់ណាមួយឡើយ។ វាមិនមែនជាអ្វីដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងនោះទេ។ ហេតុនេះ គ្មានតម្រូវការសម្រាប់ពាក្យដែលបង្ហាញពីកាលៈថា 'ពេលនោះ' នៅទីនេះឡើយ។ តម្រូវការនោះកើតឡើងតែនៅកន្លែងដែលអ្វីមួយអាស្រ័យលើអ្វីមួយទៀតប៉ុណ្ណោះ។ ឧទាហរណ៍ ទោះបីព្រះអាទិត្យស្ថិតនៅលើមេឃក៏ដោយ ប្រសិនបើយើងបិទភ្នែក ព្រះអាទិត្យមិនអាចមើលឃើញទេ ហើយនៅពេលបើកភ្នែក ព្រះអាទិត្យត្រូវបានឃើញភ្លាម។ នៅទីនេះ គ្មានទំនាក់ទំនងហេតុផលរវាងព្រះអាទិត្យ និងភ្នែកឡើយ ពោលគឺ ព្រះអាទិត្យមិនត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយសារការបើកភ្នែកនោះទេ។ ព្រះអាទិត្យនៅតែមានដដែលដូចពីមុន។ វាដូចគ្នាទាំងមុនពេលបិទភ្នែក និងសូម្បីតែក្រោយពេលបិទភ្នែក។ គ្រាន់តែ ដោយសារការបិទភ្នែករបស់យើង យើងមិនបានជួបបទពិសោធន៍អំពីវាប៉ុណ្ណោះ។ ស្រដៀងគ្នានេះដែរ នៅទីនេះ បទពិសោធន៍នៃសច្ចធម៌ដ៏ឧត្តមដែលរួចខ្លួនឯង ដែលកើតឡើងនៅពេលដកឥន្ទ្រិយពីអារម្មណ៍ គឺមិនមែនជាអារម្មណ៍នៃឥន្ទ្រិយ រួមទាំងមនៈឡើយ។ ន័យគឺថា សច្ចធម៌ដែលរួចខ្លួនឯងនេះ នៅតែដដែលដូចគ្នាទាំងនៅពេលជាប់ចំណងជាមួយនឹងការសោយអារម្មណ៍ (អារម្មណ៍) ហើយសូម្បីតែនៅពេលជួបបទពិសោធន៍អំពីវា។ ទោះយ៉ាងណា ដោយសាររបាំងនៃការជាប់ចំណងជាមួយនឹងការសោយអារម្មណ៍ វាមិនត្រូវបានជួបបទពិសោធន៍ទេ ហើយភ្លាមនៅពេលដែលរបាំងនេះត្រូវបានយកចេញ វាត្រូវបានជួបបទពិសោធន៍។
**សម្ពន្ធភាព:** ការដកឥន្ទ្រិយពីអារម្មណ៍ដោយខ្លួនឯងមិនមែនជាលក្ខណៈតែមួយគត់របស់ស្ថិតប្រាជ្ញនោះទេ។ រឿងនេះត្រូវបានពន្យល់បន្ថែមនៅក្នុងខបន្ទាប់ៗ។
★🔗
