**2.23** ఆయుధములు ఈ అంతర్యామిని కోయలేవు, అగ్ని దీనిని కాల్చలేదు, జలము దీనిని తడపలేదు, వాయువు దీనిని ఎండబెట్టలేదు.
**వ్యాఖ్య:** "ఆయుధములు కోయలేవు" – ఆయుధములు ఈ అంతర్యామిని కోయలేవు, ఎందుకంటే ఈ భౌతిక ఆయుధములు దీనిని చేరలేవు. అన్ని ఆయుధములు పృథ్వీ మూలకము నుండి ఉద్భవించినవి. ఈ పృథ్వీ మూలకము ఈ అంతర్యామిలో ఎలాంటి మార్పును కలిగించలేదు. అంతేకాక, పృథ్వీ మూలకము ఈ అంతర్యామిని చేరగలిగినదే కాదు, మార్పు కలిగించడం ఎట్లా?
"అగ్ని కాల్చలేదు" – అగ్ని ఈ అంతర్యామిని కాల్చలేదు, ఎందుకంటే అగ్ని దీనిని చేరలేదు. చేరలేనప్పుడు, దానిచే దహనము ఎట్లా సాధ్యము? అగ్ని మూలకము ఈ అంతర్యామిలో ఎలాంటి మార్పునూ ఎన్నటికీ కలిగించలేననే భావము.
"జలము తడపలేదు" – జలము దీనిని తడపలేదు, ఎందుకంటే జలము దీనిని చేరలేదు. జల మూలకము ఈ అంతర్యామిలో ఎలాంటి మార్పునూ కలిగించలేననే భావము.
"వాయువు ఎండబెట్టలేదు" – వాయువు దీనిని ఎండబెట్టలేదు, అంటే వాయువుకు ఈ అంతర్యామిని ఎండబెట్టే శక్తి లేదు, ఎందుకంటే వాయువు దీనిని చేరలేదు. వాయు మూలకము ఈ అంతర్యామిలో ఎలాంటి మార్పునూ కలిగించలేననే భావము.
పృథ్వి, జలము, అగ్ని, వాయువు, ఆకాశము – ఇవి పంచమహాభూతాలు అనబడును. ఈ మహాభూతాలలో నాలుగింటిని మాత్రమే ప్రభువు చెప్పి, పృథ్వి, జలము, అగ్ని, వాయువులు ఈ అంతర్యామిలో ఎలాంటి మార్పునూ కలిగించలేవని తెలిపారు; అయితే, ఐదవ మహాభూతమైన ఆకాశము గురించి చర్చించలేదు. దీనికి కారణము, ఆకాశమునకు ఎలాంటి క్రియా శక్తి లేదు. క్రియా శక్తి (మార్పు కలిగించే శక్తి) ఈ నాలుగు మహాభూతాలలోనే ఉండును. ఆకాశము అన్నిటికీ స్థలము మాత్రమే ఇచ్చును.
పృథ్వి, జలము, అగ్ని, వాయువు – ఈ నాలుగు భూతాలు ఆకాశము నుండే ఉద్భవించినవి, అయినప్పటికీ తమ కారణమైన ఆకాశములో కూడా ఎలాంటి మార్పునూ కలిగించలేవు. అంటే, పృథ్వి ఆకాశమును భేదించలేదు, జలము దానిని తడపలేదు, అగ్ని దానిని కాల్చలేదు, వాయువు దానిని ఎండబెట్టలేదు. ఈ నాలుగు భూతాలు తమ కారణమైన ఆకాశమునకు, ఆకాశమునకు కారణమైన మహత్తత్తువునకు (విశ్వబుద్ధి), మహత్తత్తువునకు కారణమైన ప్రకృతికి కూడా ఎలాంటి హాని చేయలేనప్పుడు, ప్రకృతికి పూర్తిగా అతీతమైన ఈ అంతర్యామిని ఎట్లా చేరగలవు? ఈ గుణములు కలిగిన పదార్థాలు ఆ నిర్గుణ తత్త్వమును ఎట్లా చేరగలవు? అది అసాధ్యము (గీత 13.31).
అంతర్యామి శాశ్వత తత్త్వము. పృథ్వి మొదలగు నాలుగు భూతాలు తమ అస్తిత్వమును, చైతన్యమును దాని నుండే పొందుచున్నవి. కాబట్టి, తమ అస్తిత్వమును, చైతన్యమును దాని నుండి పొందేవి, దానిలో ఎలాంటి మార్పు కలిగించగలవు? ఈ అంతర్యామి సర్వవ్యాపి. పృథ్వి మొదలగు నాలుగు భూతాలు వ్యాప్తమైనవి, అంటే అంతర్యామిలోనివి. కాబట్టి, వ్యాప్తమైన పదార్థము సర్వవ్యాపియైన దానికి ఎలాంటి హాని చేయగలదు? దానికి హాని చేయుట సర్వథా సాధ్యము కాదు.
ఇక్కడ సందర్భము యుద్ధమునకు సంబంధించినది. అర్జునుడు "ఈ బంధువులందరూ మరణిస్తారు" అని శోకిస్తున్నాడు. అందుకే ప్రభువు ఇలా అంటున్నారు: "అవి ఎట్లా మరణిస్తాయి? ఎందుకంటే ఆయుధముల క్రియ ఆ (అంతర్యామి) వద్దకు చేరదు." అంటే, శరీరము ఆయుధములచే ఛేదింపబడినప్పటికీ, అంతర్యామి ఛేదింపబడడు; శరీరము అగ్న్యస్త్రములచే దహింపబడినప్పటికీ, అంతర్యామి దహింపబడడు; శరీరము జలాస్త్రములచే ద్రవింపబడినప్పటికీ, అంతర్యామి ద్రవింపబడడు; శరీరము వాయ్వస్త్రములచే ఎండబెట్టబడినప్పటికీ, అంతర్యామి ఎండబెట్టబడడు. భావము ఏమిటంటే, శరీరము ఆయుధములచే మరణించినప్పటికీ, అంతర్యామి మరణించడు; అది మార్పు లేకుండా తన స్వరూపములోనే ఉండిపోవును. కాబట్టి, దీనిపై శోకించుట నీవు చేయుచున్న పూర్తి మూఢత్వము.
★🔗
