យុធាមន្យុដ៏ក្លាហាន ឧត្តមោជ៌ដ៏ខ្លាំងពូកែ អភិមន្យុកូនប្រុសសុភទ្រា និងកូនប្រុសទាំងឡាយរបស់ទ្រោបទី — ពួកទាំងអស់នេះជាមហារថី (វីរបុរសដ៏អស្ចារ្យ)។

កាព្យ ១.៦៖ យុធាមន្យុដ៏ខ្លាំងក្លា និងឧត្តមឱជាដ៏ក្លាហាន បុត្ររបស់ស៊ុភទ្រា (អភិមន្យូ) និងបុត្ររបស់ទ្រៅបទី ទាំងអស់សុទ្ធតែជាអ្នកចម្បាំងរថដ៏អស្ចារ្យ។ អត្ថន័យពាក្យ៖ យុធាមន្យុ - យុធាមន្យុ, ច - និង, វិក្រាន្ត - ដ៏ខ្លាំងក្លា, ឧត្តមឱជា - ឧត្តមឱជា, ច - និង, វីរ្យវាន - ដ៏ក្លាហាន, សៅភទ្រ - បុត្ររបស់ស៊ុភទ្រា, ទ្រៅបទេយ - បុត្ររបស់ទ្រៅបទី, ច - និង, សវ៌េ - ទាំងអស់, ឯវ - ពិតប្រាកដ, មហារថ - អ្នកចម្បាំងរថដ៏អស្ចារ្យ។

នៅក្នុងកងទ័ពពាន់ដ៏ធំនេះ (កងទ័ពរបស់ពួកបាណ្ឌវ) មានវីរជនដ៏ខ្លាំងពូកែ ដែលកាន់ធ្នូធំហើយស្មើនឹងភីមនិងអរជុនក្នុងសមរភូមិ។ ក្នុងចំណោមពួកគេមានយុយុធាន (សត្យកិ) ព្រះមហាក្សត្រវិរាត និងអ្នកបររថដ៏អស្ចារ្យទ្រុបទៈ។ ធរិស្តកេតុ និងចេកិតន ព្រមទាំងព្រះមហាក្សត្រកាស៊ីដ៏ក្លាហានក៏បានចូលរួមផងដែរ។ ពួកបុរុជិត និងកុន្ទិភោជ — បងប្អូនទាំងពីរនេះ — និងសៃព្យ ដែលជាមនុស្សឆ្នើមក៏មានដែរ។ យុធមន្យុដ៏ខ្លាំងក្លា និងឧត្តមឱជសដ៏មានឥទ្ធិពលក៏បានចូលរួមផងដែរ។ អភិមន្យុកូលសុភទ្រា និងកូលទាំងប្រាំរបស់ទ្រៅបទីក៏នៅទីនេះដែរ។ ពួកគេទាំងអស់គឺជាអ្នកបររថដ៏អស្ចារ្យ។ **ពន្យល់៖** "នៅទីនេះមានវីរជន អ្នកបំបាញ់ព្រួញដ៏ខ្លាំងពូកែ ស្មើនឹងភីមនិងអរជុនក្នុងសមរភូមិ" — អ្វីដែលត្រូវបានប្រើដើម្បីបាញ់ឬបញ្ចេញព្រួញត្រូវបានគេហៅថា "ឥស្វាស" មានន័យថាធ្នូ។ អ្នកដែលកាន់ធ្នូធំៗបែបនេះទាំងអស់គឺជា "មហេស្វាស" (អ្នកបំបាញ់ព្រួញដ៏ខ្លាំងពូកែ)។ សេចក្តីបញ្ជាក់គឺថា ការបញ្ចូលខ្សែ និងរុញធ្នូធំៗទាមទារកម្លាំងខ្លាំងក្លា។ ព្រួញដែលត្រូវបានបាញ់ចេញដោយកម្លាំងខ្លាំងនឹងបង្កឱ្យមានការខូចខាតយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។ ដោយសារពួកគេកាន់ធ្នូធំៗ វីរជនទាំងអស់នេះគឺខ្លាំងពូកែ និងក្លាហានណាស់។ ពួកគេមិនមែនជាអ្នកធ្វើសឹកសង្គ្រាមធម្មតាទេ។ ក្នុងសមរភូមិ ពួកគេស្មើនឹងភីមនិងអរជុន មានន័យថាក្នុងកម្លាំងពួកគេដូចភីម ហើយក្នុងជំនាញប្រើប្រាស់អាវុធពួកគេដូចអរជុន។ "យុយុធាន" — យុយុធាន (សត្យកិ) បានរៀនវិទ្យាសាស្ត្រអាវុធពីអរជុន។ ហេតុនេះ សូម្បីតែព្រះនាងស្រីក្រិស្ណបានប្រទានកងទ័ពនារាយណីដល់ទុយ៌យ៉ាន គាត់នៅតែដឹងគុណ ហើយនៅតែឈរនៅខាងអរជុន មិនចូលរួមខាងទុយ៌យ៉ានឡើយ។ ដើម្បីបណ្តុះអារម្មណ៍ប្រកាន់ខាងប្រឆាំងនឹងអរជុននៅក្នុងចិត្តរបស់ព្រាហ្មណ៍ទ្រុណ ទុយ៌យ៉ានដាក់ឈ្មោះយុយុធាន ដែលជាសិស្សរបស់អរជុន ជាមុនសិនក្នុងចំណោមវីរជនដ៏ធំ។ សេចក្តីបញ្ជាក់គឺ៖ "មើលអរជុននេះចុះ! គាត់រៀនប្រើប្រាស់អាវុធពីលោកអ្នក ហើយលោកអ្នកក៏បានប្រទានពរថា លោកអ្នកនឹងខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីឱ្យគ្មានអ្នកបំបាញ់ព្រួញណានៅលើលោកនេះស្មើនឹងគាត់ឡើយ។ លោកអ្នកបានបង្ហាញក្តីស្រឡាញ់បែបនេះចំពោះសិស្សរបស់លោកអ្នកគឺអរជុន ប៉ុន្តែគាត់ ដែលគ្មានដឹងគុណ ឈរតស៊ូប្រឆាំងនឹងលោកអ្នក ខណៈដែលសិស្សរបស់អរជុនវិញ ឈរនៅខាងលោកអ្នក"។ យុយុធានមិនបានស្លាប់នៅក្នុងសង្គ្រាមមហាភារត៍ទេ ប៉ុន្តែត្រូវបានសម្លាប់នៅក្នុងសង្គ្រាមផ្ទៃក្នុងរបស់ពួកយទព។ "និងវិរាត" — "ព្រះមហាក្សត្រវិរាតនោះ ដែលជាអ្នកធ្វើឱ្យវីរជនរបស់យើងគឺសុសរមៈត្រូវបានជាន់ឈ្លី លោកអ្នកត្រូវតែវង្វេងដោយអាវុធសម្មោហន ហើយពួកយើងក៏ត្រូវតែរត់គេចចេញពីសមរភូមិដោយបោះបង់គោរបស់គាត់ផង — ព្រះមហាក្សត្រវិរាតនោះឈរប្រឆាំងនឹងលោកអ្នក"។ ព្រះមហាក្សត្រវិរាតគ្មានពៀរបុគ្គល ឬចិត្តអាក្រក់ចំពោះព្រាហ្មណ៍ទ្រុណឡើយ; ប៉ុន្តែទុយ៌យ៉ានគិតថា "ប្រសិនបើខ្ញុំដាក់ឈ្មោះទ្រុបទៈបន្ទាប់ពីយុយុធាន ព្រាហ្មណ៍ទ្រុណអាចនឹងគិតថា ទុយ៌យ៉ានកំពុងតែលើកទឹកចិត្តខ្ញុំប្រឆាំងនឹងពួកបាណ្ឌវ ហើយកំពុងតែជម្រុញខ្ញុំឱ្យធ្វើសង្គ្រាមជាពិសេស ហើយកំពុងតែបណ្តុះអារម្មណ៍ប្រកាន់ខាងនៅក្នុងចិត្តរបស់ខ្ញុំប្រឆាំងនឹងពួកបាណ្ឌវ"។ ហេតុនេះ ទុយ៌យ៉ានដាក់ឈ្មោះវិរាតមុនទ្រុបទៈ ដើម្បីឱ្យព្រាហ្មណ៍ទ្រុណមិនយល់ពីល្បិចច្រត់ព្យូររបស់ខ្ញុំ ហើយប្រយុទ្ធដោយកម្លាំងពិសេស។ ព្រះមហាក្សត្រវិរាត រួមជាមួយកូនប្រុសទាំងបីរបស់គាត់គឺឧត្តរ ឝ្វេត និងឝង្ខ ត្រូវបានសម្លាប់នៅក្នុងសង្គ្រាមមហាភារត៍។ "និងទ្រុបទៈ អ្នកបររថដ៏អស្ចារ្យ" — "លោកអ្នកបានរំលឹកទ្រុបទៈអំពីមិត្តភាពពីមុន ប៉ុន្តែគាត់បានជាន់ឈ្លីលោកអ្នកនៅក្នុងសភាដោយនិយាយថា 'ខ្ញុំជាស្តេច ហើយលោកអ្នកជាអ្នកសុំទាន; តើមិត្តភាពអាចមានរវាងពួកយើងយ៉ាងដូចម្តេចបាន?' ហើយដោយសារពៀរវេរា គាត់ក៏បានបង្កើតកូនប្រុសម្នាក់ដើម្បីសម្លាប់លោកអ្នកផង។ អ្នកបររថដ៏អស្ចារ្យទ្រុបទៈដដែលនោះឈរប្រឆាំងដើម្បីប្រយុទ្ធនឹងលោកអ្នក"។ ព្រះមហាក្សត្រទ្រុបទៈត្រូវបានសម្លាប់ដោយដៃរបស់ព្រាហ្មណ៍ទ្រុណនៅក្នុងសង្គ្រាម។ "ធរិស្តកេតុ" — "ធរិស្តកេតុនេះជាមនុស្សល្ងង់មែនទែន! ក្រិស្ណបានសម្លាប់ឪពុករបស់គាត់គឺសិសុបាលដោយចក្រក្នុងសភាពេញ ប៉ុន្តែគាត់នៅតែឈរប្រយុទ្ធនៅខាងក្រិស្ណ!" ធរិស្តកេតុត្រូវបានសម្លាប់ដោយដៃរបស់ព្រាហ្មណ៍ទ្រុណ។ "ចេកិតន" — "កងទ័ពយទពទាំងមូលត្រៀមខ្លួនរួចជាស្រេចដើម្បីប្រយុទ្ធនៅខាងយើង ប៉ុន្តែយទពចេកិតននេះឈរនៅក្នុងកងទ័ពបាណ្ឌវ!" ចេកិតនត្រូវបានសម្លាប់ដោយដៃរបស់ទុយ៌យ៉ាន។ "និងព្រះមហាក្សត្រកាស៊ីដ៏ក្លាហាន" — "ព្រះមហាក្សត្រកាស៊ីនេះជាវីរជនដ៏អស្ចារ្យ និងជាអ្នកបររថដ៏ខ្លាំងពូកែ។ គាត់ក៏ឈរនៅក្នុងកងទ័ពបាណ្ឌវដែរ។ ហេតុនេះ លោកអ្នកត្រូវតែប្រយុទ្ធដោយប្រុងប្រយ័ត្ន; ព្រោះគាត់ខ្លាំងពូកែណាស់"។ ព្រះមហាក្សត្រកាស៊ីត្រូវបានសម្លាប់នៅក្នុងសង្គ្រាមមហាភារត៍។ "បុរុជិត និងកុន្ទិភោជ" — "ទោះបីជាបុរុជិត និងកុន្ទិភោជ — ទាំងពីរនេះ ជាបងប្អូនរបស់កុន្ទី គឺជាឪពុកមីង (មាតុល) របស់យើង និងពួកបាណ្ឌវ ក៏ដោយ ក៏នៅតែដោយសារភាពលំអៀងនៅក្នុងចិត្តរបស់ពួកគា ពួកគាឈរប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងយើង"។ បុរុជិត និងកុន្ទិភោជទាំងពីរត្រូវបានសម្លាប់ដោយដៃរបស់ព្រាហ្មណ៍ទ្រុណនៅក្នុងសង្គ្រាម។ "និងសៃព្យ ដែលជាគោឧសភក្នុងចំណោមមនុស្ស" — "សៃព្យនេះជាលោកឪពុកក្មេករបស់យុធិស្ឋិរ។ គាត់ជាមនុស្សឆ្នើម និងខ្លាំងពូកែណាស់។ តាមពន្ធព្រះរាជវង្ស គាត់ក៏ជាសាច់សាលោហិតរបស់យើងដែរ។ ប៉ុន្តែគាត់ឈរនៅខាងពួកបាណ្ឌវ"។ "និងយុធមន្យុដ៏ខ្លាំងក្លា និងឧត្តមឱជសដ៏មានឥទ្ធិពល" — "យុធមន្យុ និងឧត្តមឱជស វីរជនដ៏ខ្លាំងពូកែ និងក្លាហានទាំងនេះមកពីបញ្ចាល ត្រូវបានតែងតាំងឱ្យការពារកង់រថរបស់សត្រូវខ្ញុំគឺអរជុន។ លោកអ្នកត្រូវតែដាក់ភ្នែកទៅលើពួកគាផងដែរ"។ ទាំងពីរនេះត្រូវបានសម្លាប់ដោយអស្វត្ថាម ខណៈដែលពួកគេដេកនៅពេលយប់។ "សៅភទ្រ" — "នេះគឺអភិមន្យុ កូលសុភទ្រា ប្អូនស្រីរបស់ក្រិស្ណ។ គាត់ជាវីរជនដ៏អស្ចារ្យ។ គាត់បានរៀនសិល្បៈបំបែកចក្រព្យូហាខណៈដែលនៅក្នុងផ្ទៃម្តាយ។ ហេតុនេះ នៅពេលដែលចក្រព្យូហាត្រូវបានបង្កើតឡើង លោកអ្នកត្រូវតែមានចិត្តដាក់ចុះលើគាត់"។ អភិមន្យុត្រូវបានសម្លាប់នៅក្នុងសង្គ្រាម នៅពេលដែលកូលទុឞាសនបានវាយគាត់នៅលើក្បាលដោយគ្មានយុត្តិធម៌ដោយប្រើដំបង។ "និងកូលទាំងប្រាំរបស់ទ្រៅបទី" — "ពីផ្ទៃទ្រៅបទី ដោយយុធិស្ឋិរ ភីម អរជុន នកុល និងសហទេវ រៀងគ្នា បានកើតមានប្រតិវិន្ធ្យ សុតសោម ឝ្រុតកម៌ ឝតនីក និងឝ្រុតសេន។ លោកអ្នកត្រូវតែកត់សម្គាល់ទាំងប្រាំនេះ។ ទ្រៅបទីបានចំអកខ្ញុំនៅក្នុងសភាពេញ ហើយដុតបំផ្លាញចិត្តខ្ញុំ។ ដោយការសម្លាប់កូលទាំងប្រាំរបស់នាងនេះក្នុងសមរភូមិ លោកអ្នកត្រូវតែសងសឹកឱ្យបាន"។ ទាំងប្រាំនេះត្រូវបានសម្លាប់ដោយអស្វត្ថាម ខណៈដែលពួកគេដេកនៅពេលយប់។ "ពួកគេទាំងអស់គឺជាអ្នកបររថដ៏អស្ចារ្យ" — "ពួកគេទាំងអស់គឺជាអ្នកបររថដ៏អស្ចារ្យ។ មនុស្សក្លាហានដែលឆ្លាតវៃទាំងក្នុងគម្ពីរ និងក្នុងអាវុធ ហើយដែលអាចគ្រប់គ្រងអ្នកបំបាញ់ព្រួញមួយម៉ឺននាក់តែម្នាក់ឯងក្នុងសមរភូមិ ត្រូវបានគេហៅថា 'មហារថី'។ មហារថីបែបនេះមានច្រើននាក់ឈរនៅក្នុងកងទ័ពបាណ្ឌវ"។ **សេចក្តីភ្ជាប់៖** ដើម្បីបណ្តុះអារម្មណ៍ប្រកាន់ខាងប្រឆាំងនឹងពួកបាណ្ឌវនៅក្នុងចិត្តរបស់ព្រាហ្មណ៍ទ្រុណ និងដើម្បីលើកទឹកចិត្តគាត់ឱ្យប្រយុទ្ធ ទុយ៌យ៉ានបានពណ៌នាអំពីគុណសម្បត្តិពិសេសនៃកងទ័ពបាណ្ឌវ។ គំនិតមួយបានកើតឡើងនៅក្នុងចិត្តរបស់ទុយ៌យ៉ាន៖ "ព្រាហ្មណ៍ទ្រុណមានចិត្តលំអៀងរួចជាស្រេចទៅរកពួកបាណ្ឌវ; ហេតុនេះ ការឮអំពីភាពអស្ចារ្យនៃកងទ័ពបាណ្ឌវ គាត់អាចនឹងនិយាយទៅកាន់ខ្ញុំថា 'នៅពេលដែលកងទ័ពបាណ្ឌវមានគុណសម្បត្តិពិសេសបែបនេះ ហេតុអ្វីបានជាអ្នកមិនធ្វើសន្តិភាពជាមួយពួកគា?'" ភ្លាមនៅពេលដែលគំនិតនេះកើតឡើង ទុយ៌យ៉ាន ក្នុងខគម្ពីរបីបន្ទាប់ បានពណ៌នាអំពីគុណសម្បត្តិពិសេសនៃកងទ័ពរបស់គាត់ផ្ទាល់។