నీ శత్రువులు నీ సామర్థ్యాన్ని నిందిస్తూ, అనేక అవాచ్యమైన మాటలు చెప్పుతారు; అంతకంటే దుఃఖకరమైనది మరేముంటుంది?

పదార్థాలు: అవాచ్యవాదాన్ - అనరాని మాటలు, చ - మరియు, బహూన్ - అనేక, వదిష్యంతి - పలుకుతారు, తవ - నీ, అహితాః - శత్రువులు, నిందంతః - నిందిస్తూ, తవ - నీ, సామర్థ్యమ్ - సామర్థ్యం, తతః - దీనికంటే, దుఃఖతరమ్ - ఎక్కువ బాధాకరం, ను - నిజంగా, కిమ్ - ఏమిటి. స్వామి శివానంద వ్యాఖ్యానం: ఇలా కలిగే నింద కంటే భరించలేని మరియు బాధాకరమైన విషయం మరొకటి లేదు.

**2.36.** "అవమానింపఁగా నీ శక్తిని గూర్చి శత్రువులు అనేక అవాచ్యాలను పలుకుతారు. దానికంటే దుఃఖకరమైనది మరొకటి ఏముంది?" **వ్యాఖ్యానం:** "అవాచ్యాలు..." ఇక్కడ 'అహితుడు' అంటే శత్రువు, హాని కోరేవాడు. దుర్యోధనుడు, దుఃశాసనుడు, కర్ణుడు మొదలైన నీ శత్రువులు, నీవు వారిపట్ల శత్రుత్వం లేకపోయినా, తామే శత్రుత్వం పెంచుకొని నీ హాని కోరుతారు. నీ సామర్థ్యం – నీవు ఒక మహావీరుడవని – వారికి తెలుసు. అయినా, ఈ తెలివితోనే వారు నీ పరాక్రమాన్ని నిందిస్తూ, "ఇతను నపుంసకుడే. చూడు! యుద్ధసమయంలోనే వెనక్కి తగ్గిపోయాడు! మన ఎదుట నిలబడగలడా? మనతో పోరాడగలడా?" అని పలుకుతారు. ఈ విధంగా, నిన్ను దు:ఖపెట్టడానికి, నీ మనస్సులో కలవరపాటు రేపడానికి, వారు అసంఖ్యాకమైన అవాచ్యాలను (చెప్పరాని మాటలను) ఉచ్చరిస్తారు. వారి ఆ మాటలను నీవెలా సహించగలవు? "దానికంటే దుఃఖకరమైనది ఏముంది?" – అంటే, ఇంకేం, ఎంతో భయంకరమైన దు:ఖం ఉంటుంది? ఎందుకంటే, ఒక మనిషి నీచులచేత అవమానించబడినప్పుడు, ఆ అవమానాన్ని సహించలేక, తన సామర్థ్యం మరియు శౌర్యంతో ప్రేరేపితుడై, పరమావధి ప్రయత్నించి నశించిపోతాడని గమనించవచ్చు. అదే విధంగా, నీవు నీ శత్రువులచేత పూర్తిగా మరియు అన్యాయంగా అవమానించబడినప్పుడు, దానిని సహించలేక, రాగంతో రగిలిపోయి, యుద్ధంలోకి దుముకుతావు. ఇప్పటివరకు నీవు యుద్ధం నుండి దూరంగా ఉండిపోయావు, కానీ ఆ క్షణంలో ఉద్వేగంతో యుద్ధంలోకి దుమికినప్పుడు, తరువాత రాబోయే గొప్ప నిందను (లోకాపవాదాన్ని) నీవెలా భరించగలవు? **సందర్భం:** గత నాలుగు శ్లోకాలలో యుద్ధం చేయకపోవడం వల్ల కలిగే నష్టాన్ని వివరించిన తర్వాత, ఇప్పుడు ప్రభువు తరువాతి రెండు శ్లోకాలలో యుద్ధం చేయడం వల్ల కలిగే లాభాన్ని వివరిస్తున్నారు.