**অসমীয়া অনুবাদ:**
হে ৰাজা ধৃতৰাষ্ট্ৰ! যেতিয়া অস্ত্ৰসমূহ উদ্যত হ'বলৈ ধৰিছিল, ঠিক সেই মুহূৰ্তত, ৰাজ্য অপহৰণ কৰা অন্যায়ী শাসক আৰু তেওঁলোকৰ মিত্ৰবৰ্গক যুদ্ধৰ বাবে ৰণসজ্জাত থিয় দিয়া দেখি, হনুমান্জীৰ চিহ্নযুক্ত ধ্বজা যাৰ ৰথত উৰিছিল, সেই পাণ্ডুপুত্ৰ অৰ্জুনে তেওঁৰ গাণ্ডীৱ ধনুটি তুলি লৈ সৰ্বজ্ঞ ভগৱান শ্ৰীকৃষ্ণ, যি অন্তৰ্যামী পৰমেশ্বৰ, তেওঁৰ ফালে এই বাক্যবোৰ ক'লে।
**ভাষ্য:** 'অথ' শব্দই সূচায় যে সঞ্জয়ে এতিয়া ভগৱান শ্ৰীকৃষ্ণ আৰু অৰ্জুনৰ মাজৰ সেই সংবাদ আৰম্ভ কৰিছে, যিটো হ'ল ভগৱদ্গীতা। এই সংবাদটো অষ্টাদশ অধ্যায়ৰ চতুঃসপ্ততিতম শ্লোকৰ 'ইতি' শব্দৰে সমাপ্ত হয়। একেদৰে, ভগৱদ্গীতাৰ উপদেশ দ্বিতীয় অধ্যায়ৰ একাদশ শ্লোকৰ পৰা আৰম্ভ হৈ অষ্টাদশ অধ্যায়ৰ ষাঠিতম শ্লোকত সমাপ্ত হয়।
'যেতিয়া অস্ত্ৰসমূহ সংঘৰ্ষ হবলৈ ওলাইছিল'— যদিও পিতামহ ভীষ্মদেৱে যুদ্ধৰ আৰম্ভণিৰ সংকেত দিবলৈ শংখ নাদ কৰা নাছিল, বৰং দুৰ্যোধনক সন্তুষ্ট কৰিবলৈহে নাদ কৰিছিল, তথাপি কৌৰৱ আৰু পাণ্ডৱ সৈন্যই সেইটোক যুদ্ধৰ ঘোষণা বুলি গণ্য কৰি, অস্ত্ৰ উদ্যত কৰি ৰণসজ্জাত থিয় দিলে। এইদৰে সৈন্যবাহিনীক সাজু হৈ থকা দেখি, পৰাক্ৰমেৰে পূৰ্ণ হৈ অৰ্জুনেও তেওঁৰ গাণ্ডীৱ ধনুটি তুলি ল'লে।
'ধৃতৰাষ্ট্ৰৰ পুত্ৰসকলক ৰণসজ্জাত দেখি'— এই বাক্যৰ জৰিয়তে সঞ্জয়ে ইংগিত দিছে যে যেতিয়া তোমাৰ পুত্ৰ দুৰ্যোধনে পাণ্ডৱ সৈন্য দেখিলে, তেওঁ বেগাবেগিকৈ দ্ৰোণাচাৰ্যৰ ওচৰলৈ গ'ল। কিন্তু যেতিয়া অৰ্জুনে কৌৰৱ সৈন্য দেখিলে, তেওঁৰ হাত সৰাসৰি গাণ্ডীৱ ধনুটিৰ ফালে গ'ল— 'ধনুটি তুলি ল'লে'। ইয়াত প্ৰকাশ পাইছে যে দুৰ্যোধনৰ অন্তৰত ভয়, আনহাতে অৰ্জুনৰ অন্তৰত নিৰ্ভীকতা, উৎসাহ আৰু বীৰত্ব।
'বানৰ-ধ্বজা যি'— অৰ্জুনক 'কপিধ্বজ' বিশেষণেৰে সম্বোধন কৰি, সঞ্জয়ে ধৃতৰাষ্ট্ৰক হনুমান্জীৰ কথা সোঁৱৰাই দিছে, যি অৰ্জুনৰ ৰথৰ ধ্বজাত অধিষ্ঠিত হৈ আছে। পাণ্ডৱসকল বনবাসত থকাৰ সময়ত, এদিনাই হঠাৎ বতাহে এপাহি দিব্য সহস্ৰদল পদুমফুল কাঢ়ি আনি দ্ৰৌপদীৰ আগত পেলাই দিলে। সেইফুল দেখি দ্ৰৌপদী অতি আনন্দিত হৈ ভীমসেনক ক'লে, 'হে মহাবীৰ! মোৰ বাবে তেনেকুৱা বহুতো পদুমফুল আনি দিয়ক।' দ্ৰৌপদীৰ ইচ্ছা পূৰণ কৰিবলৈ ভীমসেন তাতৰ পৰা ৰাওনা হ'ল। যেতিয়া তেওঁ কলবন এখনত উপস্থিত হ'ল, তাত তেওঁ হনুমান্জীৰ লগত দেখা কৰিলে। দুয়োৰে মাজত বহুতো কথোপকথন হ'ল। শেহত, হনুমান্জীয়ে ভীমসেনক বৰ মাগিবলৈ ক'লে, ভীমসেনে ক'লে, 'তোমাৰ কৃপা মোৰ ওপৰত সদায় অটুট থাকক।' ইয়াৰ উত্তৰত হনুমান্জীয়ে ক'লে, 'হে বায়ুপুত্ৰ! যেতিয়া তুমি শৰ-শূলৰ প্ৰহাৰত কম্পিত শত্ৰুশিবিৰত সোমাই সিংহৰ দৰে গৰ্জন কৰিবা, ময়ো মোৰ গম্ভীৰ নাদেৰে সেই গৰ্জন বহুগুণে বঢ়াই দিম। ইয়াৰ উপৰি, অৰ্জুনৰ ৰথৰ ধ্বজাত বহি ময়ো এনে ভয়ংকৰ গৰ্জন কৰিম যে সেই নাদে শত্ৰুৰ প্ৰাণ শক্তি হৰণ কৰিব, আৰু তোমালোকে সহজেই শত্ৰুসকলক বধ কৰিব পাৰিবা।' এতেকে, যাৰ ৰথৰ ধ্বজাত হনুমান্জী অধিষ্ঠিত, তেওঁৰ বিজয় নিশ্চিত।
'পাণ্ডুপুত্ৰই'— ধৃতৰাষ্ট্ৰই তেওঁৰ প্ৰশ্নত 'পাণ্ডৱ' শব্দ ব্যৱহাৰ কৰিছিল। সেয়েহে, ধৃতৰাষ্ট্ৰক পুনঃ পুনঃ পাণ্ডৱসকলৰ কথা সোঁৱৰাবলৈ, সঞ্জয়ে (১.১৪ শ্লোকত আৰু ইয়াত) 'পাণ্ডৱ' শব্দ ব্যৱহাৰ কৰিছে।
'হে ৰাজা, তেতিয়া তেওঁ হৃষীকেশক এই বাক্যবোৰ ক'লে'— পাণ্ডৱ সৈন্য দেখি দুৰ্যোধন তেওঁৰ গুৰু দ্ৰোণাচাৰ্যৰ ওচৰলৈ গৈ কপটত পূৰ্ণ বাক্য কয়। কিন্তু অৰ্জুনে কৌৰৱ সৈন্য দেখি বীৰত্ব, উৎসাহ আৰু কৰ্তব্যবোধেৰে পৰিপূৰ্ণ হৈ (পৰৱৰ্তী বাক্যবোৰ) ভগৱান শ্ৰীকৃষ্ণক কয়, যি জগতৰ গুৰু, অন্তৰ্যামী পৰমেশ্বৰ আৰু মন-বুদ্ধিৰ নিয়ন্তা।
★🔗