Ee Mfalme Dhritarashtra! Pale silaha zilipokuwa karika kutushwa, wakati huo, akiwaona watawala wasio na haki walioinyang'anya ufalme na washiriki wao wamepangwa kwenye upangaji mbele yake, Arjuna, mwana wa Pandu, ambaye bendera yake ilikuwa na nembo ya Hanuman, aliinua upinde wake Gandiva na akasema maneno haya kwa Bwana Shri Krishna mwenye kujua yote, mtawala wa ndani.
**Ufafanuzi:** Neno 'atha' (sasa) linaashiria kwamba Sanjaya sasa anaanza mazungumzo kati ya Bwana Shri Krishna na Arjuna, ambayo ni Bhagavad Gita. Mazungumzo haya yanahitimishwa kwa neno 'iti' katika ubeti wa sabini na nne wa sura ya kumi na nane. Vivyo hivyo, mafundisho ya Bhagavad Gita yanaanza kutoka ubeti wa kumi na moja wa sura ya pili na kuhitimishwa katika ubeti wa sitini na sita wa sura ya kumi na nane.
'Wakati silaha zilipokuwa karika kugongana'—Ingawa Babu Mkubwa Bhishma hakupuliza pembe yake kuashiria kuanza kwa vita, bali alipuliza tu kumpendeza Duryodhana, bado, majeshi ya Wakaurava na Wapandava yalichukua hilo kama tangazo la vita na, wakiinua silaha zao, walisimama tayari. Akiyaona majeshi kwa hivyo yamejisikia, Arjuna, akiwa amejaa ushujaa, pia aliinua upinde wake Gandiva.
'Akiwaona wana wa Dhritarashtra wamepangwa'—Kwa maneno haya, Sanjaya anadokeza kwamba wakati mwanako Duryodhana alipoona jeshi la Wapandava, alikimbia kwa haraka kwenda kwa Dronacharya. Lakini wakati Arjuna alipoona jeshi la Wakaurava, mkono wake ulielekea moja kwa moja kwenye upinde wake Gandiva—'akiuinua upinde'. Hii inafunua kwamba ndani ya Duryodhana kuna hofu, wakati ndani ya Arjuna kuna kutokuhofu, shauku, na ushujaa.
'Yule wa bendera ya tumbili'—Kwa kumtaja Arjuna kwa jina la sifa 'Kapidhvaja', Sanjaya anamkumbusha Dhritarashtra kuhusu Hanumanji, ambaye ameketi juu ya bendera ya kilele cha Arjuna. Wakati Wapandava walipokuwa wakiishi msituni, siku moja, ghafla, upepo ulileta na kuangusha lotus la kimungu lenye maua elfu mbele ya Draupadi. Akiuliona, Draupadi alifurahi sana na akamwambia Bhimasena, 'Ee shujaa mkubwa! Tafadhali niletee mafungu mengi kama hayo ya lotus.' Ili kutimiza matakwa ya Draupadi, Bhimasena aliondoka kutoka hapo. Alipofika kwenye msitu wa migomba, alikutana na Hanumanji hapo. Mazungumzo mengi yalifanyika kati yao wawili. Mwishowe, wakati Hanumanji alipomhimiza Bhimasena aombe baraka, Bhimasena alisema, 'Neema yako iendelee kuwa juu yangu.' Kwa hayo, Hanumanji alisema, 'Ee mwana wa upepo! Wakati wewe, ukiwa umeingia katika safu za adui zilizochochewa na migomo ya mishale na mikuki, utakapororoma kama simba, mimi nitaikuza roho hiyo kwa kilio changu chenye ngurumo. Zaidi ya hayo, nikiwa nimeketi juu ya bendera ya kilele cha Arjuna, nitatoa kilio cha kutisha kiasi kwamba kitanyonya nguvu za uzima wa maadui, na kuwawezesha nyinyi nyote kuwauwa maadui zenu kwa urahisi.' Hivyo, ushindi ni hakika kwa yule ambaye bendera ya kilele chake Hanumanji ameketi.
'Mwana wa Pandu'—Dhritarashtra alikuwa ametumia neno 'Wapandava' katika swali lake. Kwa hivyo, kumkumbusha Dhritarashtra mara kwa mara kuhusu Wapandava, Sanjaya (katika ubeti 1.14 na hapa) anatumia neno 'Pandava'.
'Ee Mfalme, kisha akasema maneno haya kwa Hrishikesha'—Akiwaona jeshi la Wapandava, Duryodhana anaenda kwa mwalimu wake Dronacharya na kusema maneno yaliyojaa ujanja. Lakini Arjuna, akiwaona jeshi la Wakaurava, anasema (maneno yatakayosemwa baadaye) yaliyojaa ushujaa, shauku, na hisia ya wajibu wake kwa Bwana Shri Krishna, ambaye ni mwalimu wa ulimwengu, mtawala wa ndani, na kiongozi wa akili na busara.
★🔗
