**অৰ্জুন!** যিসকল কামনাত মগ্ন, যিসকলে স্বৰ্গকেই পৰম লক্ষ্য বুলি ভাবে, যিসকলে বেদোক্ত কাম্য কৰ্মত ৰত, আৰু যিসকলে কয় যে ভোগ-সুখৰ বাহিৰে একো নাই—এনে অবিবেকীসকলে এই ধৰণৰ পুষ্পিত বাক্য উচ্চাৰণ কৰে, যি কৰ্মফল স্বৰূপে পুনৰ্জন্ম প্ৰদান কৰে আৰু যি ভোগ আৰু ঐশ্বৰ্য্য লাভৰ বাবে নানান বিধি-বিধানৰ বৰ্ণনা কৰে।
**ভাষ্য:** 'কামাত্মানঃ'—সিহঁত কামনাত ইমানেই নিমগ্ন যে কামনাই হৈ পৰে সিহঁতৰ আত্মা। সিহঁতে নিজ আৰু কামনাৰ মাজত কোনো পাৰ্থক্য নেদেখে। সিহঁতৰ বিশ্বাস যে কামনা অবিহনে মানুহ জীয়াই থাকিব নোৱাৰে, কোনো কাম সম্পন্ন হ’ব নোৱাৰে, আৰু কামনা অবিহনে মানুজ জড় শিলৰ দৰে হৈ পৰে, চৈতন্যহীন। এনে ব্যক্তিসকলেই 'কামাত্মানঃ' (কামনাত্মক)।
আত্মা সদায়েই অপরিবর্তনীয়, বৃদ্ধি বা হ্ৰাস নোহোৱাকৈ থাকে, কিন্তু কামনা আহে যায়, বাঢ়ে কমে। আত্মা পৰমেশ্বৰৰ অংশ, আনহাতে কামনা জড় জগতৰ অংশ। গতিকে, আত্মা আৰু কামনা সম্পূর্ণৰূপে পৃথক। কিন্তু কামনাত ডুব যোৱাসকলে নিজৰ স্বতন্ত্ৰ সঁচা স্বৰূপৰ কোনো সচেতনতা নাথাকে।
'স্বৰ্গপৰাঃ'—স্বৰ্গত উৎকৃষ্টতম দিব্য ভোগ-সুখ লাভ কৰা হয়; গতিকে স্বৰ্গকেই সিহঁতৰ পৰম লক্ষ্য, আৰু ইয়াৰ লাভৰ চেষ্টাত দিন-ৰাতি সদায়েই সিহঁত ব্যস্ত থাকে।
ইয়াত 'স্বৰ্গপৰাঃ' শব্দেৰে সেইসকল মানুহক সূচোৱা হৈছে যিসকলৰ বেদ আৰু শাস্ত্ৰত বৰ্ণিত স্বৰ্গাদি লোকত বিশ্বাস আছে।
'বেদবাদৰতাঃ পাৰ্থ নান্যদস্তীতি বাদিনঃ'—সিহঁতে বেদত উল্লিখিত কাম্য কৰ্মত আনন্দ পায়, অৰ্থাৎ সিহঁতে বেদৰ তাৎপৰ্য্য কেৱল ভোগ-সুখ আৰু স্বৰ্গপ্ৰাপ্তিৰ দিশতেই ব্যাখ্যা কৰে; গতিকে সিহঁত 'বেদবাদৰতাঃ' (বেদৰ কৰ্মকাণ্ডত ৰত)। সিহঁতৰ দৃষ্টিত ইহলোক আৰু স্বৰ্গৰ ভোগ-সুখৰ বাহিৰে একো নাই; অৰ্থাৎ, সিহঁতৰ চকুত ভোগ-সুখৰ বাহিৰে একোৱে নাই—ঈশ্বৰ নাই, আত্মজ্ঞান নাই, মোক্ষ নাই, দিব্য প্ৰেম নাই। সেয়েহে সিহঁত সম্পূৰ্ণৰূপে ভোগ-সুখতেই মগ্ন থাকে। সুখভোগ কৰাই সিহঁতৰ মুখ্য উদ্দেশ্য।
'যামিমাং পুষ্পিতাং বাচং প্ৰৱদন্ত্যবিপশ্চিতঃ'—যিসকল অবিবেকী মানুহে সত্য-অসত্য, নিত্য-অনিত্য, নশ্বৰ-অনশ্বৰৰ মাজত বিবেচনা কৰিব নোৱাৰে, সিহঁতেই বেদৰ এই পুষ্পিত বাক্য উচ্চাৰণ কৰে, যিয়ে বৈষয়িক জীৱন আৰু ভোগ-সুখৰ বৰ্ণনা কৰে।
ইয়াত 'পুষ্পিতাম' (ফুলেৰে ভৰা) শব্দৰ তাৎপৰ্য্য হ’ল যে ভোগ আৰু ঐশ্বৰ্য্য লাভৰ বৰ্ণনাকাৰী বাক্যবোৰ কেৱল ফুল আৰু পাতহে, ফল নহয়। তৃপ্তি কেৱল ফলৰ পৰাহে পোৱা যায়, ফুল-পাতৰ সৌন্দৰ্য্যৰ পৰা নহয়। সেই বাক্যই স্থায়ী ফল দান নকৰে। সেই বাক্যৰ ফল—স্বৰ্গাদিৰ ভোগ-সুখ—কেৱল দেখিবলৈ ধুনীয়া যেন লাগে; ইয়াৰ স্থায়িত্ব নাই।
'জন্মকৰ্মফলপ্ৰদাম'—সেই পুষ্পিত বাক্যই কৰ্মফল স্বৰূপে পুনৰ্জন্ম প্ৰদান কৰে; কাৰণ ই কেৱল বৈষয়িক ভোগ-সুখকেই গুৰুত্ব দিয়ে। সেই ভোগ-সুখত আসক্তি হৈ পৰে ভৱিষ্যৎ জন্মৰ কাৰণ (গীতা ১৩.২১)।
'ক্ৰিয়াবিশেষবহুলাং ভোগৈশ্বৰ্যগতিং প্ৰতি'—সেই পুষ্পিত অৰ্থাৎ বাহ্যিকভাবে মনোমোহা বাক্য, যিয়ে ভোগ আৰু ঐশ্বৰ্য্য লাভৰ বাবে কৰা কাম্য আচাৰ-অনুষ্ঠানৰ বৰ্ণনা কৰে, নানান বিধি-বিধানেৰে ভৰপূৰ। অৰ্থাৎ, সেই অনুষ্ঠানবোৰত বহু প্ৰকাৰৰ পদ্ধতি, কৰিবলগীয়া নানান ধৰণৰ কাৰ্য্য, বহু প্ৰকাৰৰ সামগ্ৰীৰ প্ৰয়োজন, আৰু যথেষ্ট শাৰীৰিক পৰিশ্ৰম আদিও জড়িত হৈ থাকে (গীতা ১৮.২৪)।
★🔗