1.25. Ufafanuzi – 'Gudakeshena' – Neno 'Gudakesha' lina maana mbili: (1) 'Guda' maana yake ni mavuruguvurugu au kukunja, na 'kesha' maana yake ni nywele. Yule mwenye nywele za kichwa zilizovurugika, yaani, zilizo kikwaju, anaitwa 'Gudakesha'. (2) 'Gudaka' maana yake ni usingizi, na 'isha' maana yake ni bwana. Yule ambaye ni bwana wa usingizi, maana yake ni yule anaye uwezo wa kulala usingizi au kutolala—yule anaye udhibiti wa usingizi, anaitwa 'Gudakesha'. Nywele za Arjuna zilikuwa kikwaju naye alikuwa na uwezo juu ya usingizi; kwa hivyo, anaitwa 'Gudakesha'.
'Eevamuktah' – Bwana husikiliza maneno ya yule mwabudu ambaye si mtumwa wa raha ya usingizi na uvivu, ambaye si mtumwa wa anasa za hisi, bali ni mtumwa (bhakta) wa Bwana pekee. Sio tu kwamba Husikiliza, bali pia hutii amri yake. Kwa hivyo, baada ya kuamrishwa na mwabudu wake mpendwa Arjuna, Bwana Sri Krishna mwenye kujua yote aliweka chari ya Arjuna katikati ya majeshi mawili.
'Hrishikeshah' – Hisi huitwa 'Hrishika'. Yule ambaye ni bwana (Isha) wa hisi huitwa Hrishikesha. Kusudi la kutumia 'Hrishikesha' katika mstari wa ishirini na moja na hapa ni kwamba Yule ambaye ni mwamshaji wa akili, busara, hisi, n.k., kamanda wa wote, huyo Bwana mwenye kujua yote hapa amekuwa yule anayetii amri ya Arjuna! Neema yake juu ya Arjuna ni kubwa kiasi gani!
'Senayorubhayormadhye sthaapayitvaa rathottamam' – Katika nafasi iliyokuwa wazi kati ya majeshi mawili, Bwana aliweka chari bora ya Arjuna.
'Bhishmadronapramukhatah sarveshaam cha maheekshitaam' – Na kwa ustadi wa kushangaza, Bwana aliweka chari hiyo mahali ambapo Arjuna angeweza kuona mbele yake mzee wa familia yake, Babu Bhishma, mwalimu wake kwa uhusiano wa elimu, Acharya Drona, na wakuu wakuu wa jeshi la Kaurava.
'Uvaacha Paartha pashyaitaansamavetaankuruniti kuru' – Katika neno 'Kuru', wana wa Dhritarashtra na wana wa Pandu wote wamo; kwa sababu wote wao ni wa nasaba ya Kuru. Kusudi la kusema 'Waone hawa Wakuru wamekusanyika' ni kwamba baada ya kuwaona hawa Wakuru, hisia inapaswa kuzuka ndani ya Arjuna kwamba sisi sote ni mmoja! Iwe upande huu au ule; iwe wema au ubaya; iwe wema au uovu; lakini wote ni jamaa zangu. Kwa hivyo, upendo wa kifamilia uliojaa mapenzi uliofichika ndani ya Arjuna ungeamshwa, na kwa kuamshwa kwa upendo huu, Arjuna angefanya uchunguzi, ili kwa kumtumia Arjuna kama chombo, mafundisho makuu ya Gita kwa maslahi ya viumbe vya wakati ujao katika Kali Yuga yangeweza kutolewa. Ni kwa kusudi hili hasa Bwana alisema hapa, 'Waone hawa Wakuru wamekusanyika'. Vinginevyo, Bwana angesema, 'Waone hawa wana wa Dhritarashtra wamekusanyika'. Lakini kusema hivyo kungeamsha roho ya kupigania ndani ya Arjuna; kwa hivyo, nafasi ya udhihirisho wa Gita haingejitokeza, na upendo wa kifamilia uliolala ndani ya Arjuna pia haungesafishwa, ambalo Bwana anaona ni wajibu wake kuondoa. Kama vile wakati donda linapojitokeza, madaktari hujaribu kwanza kulichachusha, na linapochachuka, wanalitoboa na kulisafisha; vivyo hivyo, Bwana kwanza huamsha upendo uliofichika ndani ya mwabudu na kisha kuuondoa. Hapa pia, Bwana anaamsha upendo uliofichika ndani ya Arjuna kwa kusema 'Waone Wakuru', ambao baadaye Atauangamiza kwa mafundisho Yake.
Arjuna alikuwa amesema, 'Niwape nione' – 'Nireekshe' (1.22), 'Avekshe' (1.23); kwa hivyo, hapakuwa na haja ya Bwana kusema hapa, 'Pashya' (Waone). Bwana angalitakiwa tu kuweka chari. Hata hivyo, Bwana, baada ya kuweka chari, alisema 'Waone Wakuru' hasa ili kuamsha upendo wa Arjuna.
Kuna tofauti kubwa kati ya upendo wa kifamilia na upendo wa kimungu (Bhagavat-prema). Wakati kuna upendo wenye mshipa wa umiliki katika familia, mtu hatafanyi kuzingatia makosa ya familia; badala yake, hisia ya 'Wao ni wangu' inaendelea. Vivyo hivyo, wakati Bwana ana upendo maalum kwa mwabudu wake, Bwana hatazingatii makosa ya mwabudu; badala yake, hisia ya 'Yeye ni wangu pekee' inaendelea. Katika upendo wa kifamilia, kitendo na kitu (mwili, n.k.) ndivyo muhimu, wakati katika upendo wa kimungu, hisia (bhava) ndiyo muhimu. Katika upendo wa kifamilia, udanganyifu (moha) ndio muhimu, wakati katika upendo wa kimungu, ukaribu (aatmeeyata) ndio muhimu. Katika upendo wa kifamilia kuna giza, na katika upendo wa kimungu kuna mwanga. Katika upendo wa kifamilia, mtu huwa mzembe kwa wajibu, wakati katika upendo wa kimungu, kwa sababu ya kuzama, kunaweza kuwa na usahaulifu katika kutekeleza majukumu, lakini mwabudu hawi mzembe kamwe kwa wajibu. Katika upendo wa kifamilia, jamaa ndio muhimu, wakati katika upendo wa kimungu, Mungu ndiye muhimu.
Muunganisho – Katika mstari uliopita, Bwana alimwambia Arjuna awaone Wakuru. Kile kilichotokea baada ya hapo kimeelezwa na Sanjaya katika mistari ifuatayo.
★🔗
