ប្រសិនបើខ្ញុំមិនប្រតិបត្តិកម្មទេ លោកទាំងអស់នេះនឹងវិនាស។ ខ្ញុំនឹងក្លាយជាអ្នកធ្វើឱ្យវណ្ណៈច្របូកច្របល់ និងជាអ្នកបំផ្លាញសត្វលោកទាំងនេះ។

អត្ថន័យពាក្យ៖ उत्सीदेयुः - នឹងវិនាស, इमे - ទាំងនេះ, लोकाः - លោកទាំងឡាយ, न - មិន, कुर्याम् - ធ្វើ, कर्म - កម្ម, चेत् - បើ, अहम् - ខ្ញុំ, सङ्करस्य - ការលាយឡំវណ្ណៈ, च - និង, कर्ता - អ្នកធ្វើ, स्याम् - នឹងក្លាយជា, उपहन्याम् - នឹងបំផ្លាញ, इमाः - ទាំងនេះ, प्रजाः - សត្វលោក។ ការពន្យល់របស់ស្វាមី ស៊ីវ៉ាណាន់ដា៖ បើខ្ញុំមិនធ្វើការងារទេ មនុស្សក៏នឹងក្លាយជាអសកម្មដែរ។ ពួកគេនឹងមិនបំពេញកាតព្វកិច្ចតាមធម៌វណ្ណាសរមឡើយ។ ជាលទ្ធផល ការលាយឡំវណ្ណៈនឹងកើតឡើង ហើយខ្ញុំនឹងក្លាយជាអ្នកបំផ្លាញសត្វលោកទាំងនេះ។

**៣.២៤ – ការពន្យល់៖** [នៅក្នុងខទី២២ ព្រះអាទិត្យបានបង្កើតភាពចាំបាច់នៃការអនុវត្តកាតព្វកិច្ចតាមរយៈវិធីសាស្ត្រនៃការទាក់ទងវិជ្ជមាន (អន្វយ)។ នៅក្នុងខទាំងនេះ ព្រះអាទិត្យបកស្រាយពីគ្រោះថ្នាក់ដែលកើតឡើងពីការមិនអនុវត្តកាតព្វកិច្ចតាមរយៈវិធីសាស្ត្រនៃការទាក់ទងអវិជ្ជមាន (វ្យតិរេក)។] **"ប្រសិនបើយើងមិនធ្វើសកម្មភាពដោយមិនធ្វេសប្រហែស..."** ពាក្យ **'ហិ'** (ព្រោះ) នៅទីនេះត្រូវបានប្រើដើម្បីពង្រឹងឃ្លា **'វត្តេ ឯវ ច កម្មណិ'** (ពិតប្រាកដណាស់ យើងចូលរួមក្នុងសកម្មភាព) ពីខមុន។ ព្រះអាទិត្យមានបន្ទូលថា វាគ្មានលទ្ធភាពសម្រាប់យើងក្នុងការមិនអនុវត្តសកម្មភាពដោយមិនធ្វេសប្រហែសទេ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ដោយសន្មតសម្រាប់គោលបំណងនៃការពិភាក្សាថា យើងមិនបានអនុវត្តសកម្មភាព – វាគឺនៅក្នុងន័យនេះដែលព្រះអាទិត្យបានប្រើពាក្យ **'ប្រសិនបើ'** នៅទីនេះ។ ពាក្យ **'អតន្ទ្រិតះ'** (មិនធ្វេសប្រហែស មិនហត់នឿយ) បង្កប់ន័យថា មនុស្សម្នាក់មិនគួរខ្ជិលច្រអូស ឬធ្វេសប្រហែសក្នុងការអនុវត្តកាតព្វកិច្ចចាំបាច់ទាំងឡាយឡើយ ផ្ទុយទៅវិញ គួរតែអនុវត្តវាដោយការប្រុងប្រយ័ត្ន និងឧស្សាហ៍ព្យាយាមយ៉ាងខ្លាំង។ ដោយមិនអនុវត្តកាតព្វកិច្ចចាំបាច់ដោយមិនធ្វេសប្រហែស មនុស្សម្នាក់ ដោយចុះចាញ់នឹងភាពខ្ជិលច្រអូស និងភាពធ្វេសប្រហែស បានខ្ជះខ្ជាយជីវិតមនុស្សដ៏មានតម្លៃរបស់គេ។ មានតែតាមរយៈការអនុវត្តសកម្មភាពដោយប្រុងប្រយ័ត្ន និងឧស្សាហ៍ព្យាយាម ដោយមិនអនុញ្ញាតឱ្យមានភាពទន់ខ្សោយ (ខ្ជិលច្រអូស-ធ្វេសប្រហែស) ចូលក្នុងវាទេ ទើបមនុស្សម្នាក់រួចផុតពីចំណងនៃសកម្មភាព។ ដូចជាមែកឈើរឹង ស្ងួត ដែលងាយបាក់ ប៉ុន្តែមែកឈើទន់ដែលបាក់ពាក់កណ្តាល និងព្យួរជាប់ មិនងាយបាក់ដូច្នោះទេ ដូចគ្នានេះដែរ ដោយការអនុវត្តសកម្មភាពដោយប្រុងប្រយ័ត្ន និងឧស្សាហ៍ព្យាយាម មនុស្សម្នាក់រួចផុតពីចំណងនៃសកម្មភាព ប៉ុន្តែដោយការអនុវត្តសកម្មភាពដោយខ្ជិលច្រអូស និងធ្វេសប្រហែស (ដោយមានភាពទន់ខ្សោយ) គេមិនរួចផុតឡើយ។ នោះហើយជាមូលហេតុដែលព្រះអាទិត្យបានប្រើពាក្យ **'សមាចរ'** (អនុវត្តដោយពេញលេញ) នៅក្នុងខទី១៩ និងពាក្យ **'អតន្ទ្រិតះ'** នៅក្នុងខនេះ។ ប្រសិនបើការចងចាំអំពីសកម្មភាពជាក់លាក់មួយកើតឡើងឥតឈប់ឈរ គួរយល់ថា មានចំណុចខ្វះខាត (តម្រេក ភាពជាប់ជំពាក់ ភាពមិនពេញលេញ ខ្ជិលច្រអូស ធ្វេសប្រហែស ភាពអព្យាក្រឹត ជាដើម) បានកើតឡើងក្នុងការអនុវត្តសកម្មភាពនោះ ដែលជាហេតុធ្វើឱ្យមិនរួចផុតពីចំណងរបស់វា។ វាពិតជាដោយសារតែមិនរួចផុតពីចំណងនៃសកម្មភាព ទើបការចងចាំអំពីសកម្មភាពដែលបានអនុវត្តកើតឡើង។ **"ឱបារថ មនុស្សទាំងអស់តាមផ្លូវយើងគ្រប់បែបយ៉ាង។"** ជាមួយនឹងពាក្យទាំងនេះ ព្រះអាទិត្យបង្កប់ន័យថា មានតែអ្នកដែលតាមផ្លូវយើងទេ ដែលពិតជាសក្ដិសមនឹងត្រូវបានហៅថាជាមនុស្ស។ អ្នកដែល មិនយកយើងជាគំរូ មិនអនុវត្តកាតព្វកិច្ចរបស់ពួកគេដោយសារភាពខ្ជិលច្រអូស និងភាពធ្វេសប្រហែស ប៉ុន្តែនៅតែចង់បានសិទ្ធិ ពួកគេមិនពិតជាសក្ដិសមនឹងត្រូវបានហៅថាជាមនុស្សទេ ទោះបីមានរូបរាងមនុស្សក៏ដោយ។ នៅក្នុងខទី២១ នៃជំពូកនេះ ព្រះអាទិត្យបានមានបន្ទូលថា មនុស្សទាំងអស់តាមអ្វីដែលមនុស្សដ៏អស្ចារ្យធ្វើ ដោយចាត់ទុកវាជាស្តង់ដារ។ នៅក្នុងខនេះ ព្រះអាទិត្យមានបន្ទូលថា មនុស្សទាំងអស់តាមផ្លូវយើងគ្រប់បែបយ៉ាង។ ន័យគឺថា ខណៈដែលមនុស្សដ៏អស្ចារ្យគឺជាមនុស្សគំរូនៅក្នុងលោកមួយ (លោកមនុស្ស) យើងគឺជាមនុស្សគំរូនៅក្នុងលោកទាំងបី។ ព្រះអាទិត្យយាងចុះមកក្នុងលោកមនុស្ស ដើម្បីបង្ហាញមនុស្សជាតិពីរបៀបរស់នៅក្នុងលោក។ សិល្បៈនៃការរស់នៅក្នុងលោកគឺការយល់ថា មនុស្សមិនមែនមកទីនេះសម្រាប់ខ្លួនឯងទេ។ លោកជាសាលារៀនមួយ ដែលយើងត្រូវរៀនអនុវត្តសកម្មភាពសម្រាប់សុខុមាលភាពអ្នកដទៃ ដោយលះបង់តម្រេក ភាពជាប់ជំពាក់ ភាពអត្តមានឯកក្ស ជាដើម ហើយដោយធ្វើតាមរបៀបនេះ ទទួលបានការរំដោះខ្លួនផ្ទាល់។ ទំនាក់ទំនងទាំងអស់នៅក្នុងលោកមានសម្រាប់តែសេវាគ្នាទៅវិញទៅមក (សុខុមាលភាព)។ ហេតុនេះ ឪពុក កូន ប្តី ប្រពន្ធ បងប្អូន ជាដើម គួរតែអនុវត្តកាតព្វកិច្ចរបស់ពួកគេរៀងៗខ្លួន ខណៈការពារសិទ្ធិគ្នាទៅវិញទៅមក និងខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីសុខភាពរបស់គ្នា។ **"លោកទាំងនេះនឹងវិនាស ប្រសិនបើយើងមិនអនុវត្តសកម្មភាព..."** នៅក្នុងខទី២៣ ជាមួយនឹងពាក្យ **'ប្រសិនបើយើងមិនធ្វើសកម្មភាពដោយមិនធ្វេសប្រហែស'** ព្រះអាទិត្យបានសម្តែងអំពីគ្រោះថ្នាក់ដែលកើតឡើងពីការមិនប្រុងប្រយ័ត្នក្នុងសកម្មភាព។ ឥឡូវនេះ នៅក្នុងខនេះ (ទី២៤) ជាមួយនឹងពាក្យខាងលើ ទ្រង់សម្តែងអំពីគ្រោះថ្នាក់ដែលកើតឡើងពីការមិនអនុវត្តសកម្មភាពទាំងស្រុង។ ទោះបីជាវាមិនអាចទៅរួចដែលយើងនឹងមិនអនុវត្តកាតព្វកិច្ចចាំបាច់ក៏ដោយ ក៏នៅតែ ដោយសន្មតថាវាពិតដូច្នោះ – វាគឺនៅក្នុងន័យនេះដែលព្រះអាទិត្យបានប្រើពាក្យ **'ចេត'** (ប្រសិនបើ) នៅទីនេះ។ ន័យនៃពាក្យទាំងនេះគឺថា មនុស្សមិនគួរអភិវឌ្ឍភាពជាប់ជំពាក់ទៅនឹងភាពអសកម្មឡើយ – **"កុំឱ្យការជាប់ជំពាក់របស់អ្នកទៅចំពោះភាពអសកម្ម"** (គីតា ២.៤៧)។ ហេតុនេះ ព្រះអាទិត្យផ្តល់ឧទាហរណ៍ផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ទ្រង់ ដោយមានបន្ទូលថា ទោះបីយើងគ្មានអ្វីត្រូវទទួលបានក៏ដោយ យើងនៅតែអនុវត្តសកម្មភាព។ ប្រសិនបើយើង (យោងទៅតាមវណ្ណៈ អាស្រមៈ ជាដើម ដែលយើងបានយាងចុះមក) មិនអនុវត្តកាតព្វកិច្ចរបស់យើងទេ នោះមនុស្សជាតិទាំងអស់នឹងវិនាស និងបាត់បង់ មានន័យថាពួកគេនឹងធ្លាក់ចុះ។ ហេតុផលគឺថា ដោយបោះបង់កាតព្វកិច្ចរបស់ខ្លួន គុណធម៌តាមៈកើតឡើងនៅក្នុងមនុស្ស ដែលនាំឱ្យពួកគេធ្លាក់ចុះ – **"អ្នកដែលមានធម្មជាតិតាមៈទៅក្រោម"** (គីតា ១៤.១៨)។ ព្រះអាទិត្យគឺជាមនុស្សគំរូនៅក្នុងលោកទាំងបី ហើយសត្វលោកទាំងអស់តាមតែផ្លូវរបស់ទ្រង់តែមួយគត់។ ហេតុនេះ ប្រសិនបើព្រះអាទិត្យមិនអនុវត្តកាតព្វកិច្ចរបស់ទ្រង់ទេ នោះគ្មាននរណាម្នាក់នៅក្នុងលោកទាំងបីនឹងអនុវត្តកាតព្វកិច្ចរបស់ពួកគេឡើយ។ ដោយមិនអនុវត្តកាតព្វកិច្ចរបស់ពួកគេ ពួកគេនឹងធ្លាក់ចុះដោយស្វ័យប្រវត្តិ។ **"ហើយយើងនឹងក្លាយជាអ្នកធ្វើឱ្យមានភាពច្របូកច្របល់ និងបំផ្លាញសត្វលោកទាំងនេះ។"** ប្រសិនបើយើងមិនអនុវត្តកាតព្វកិច្ចចាំបាច់ទេ លោកទាំងអស់នឹងវិនាស ហើយយើងនឹងក្លាយជាបុព្វហេតុនៃការវិនាសរបស់ពួកគេ ទោះបីជារឿងនេះមិនអាចទៅរួចក៏ដោយ។ នៅពេលដែលធម៌ពីរ (គុណភាព/លក្ខណៈ) ដែលផ្ទុយគ្នារួមបញ្ចូលគ្នាក្លាយជាមួយ វាត្រូវបានគេហៅថា **'សង្ករ'** (ភាពច្របូកច្របល់ លាយឡំ រញ៉េរញ៉ៃ)។ នៅក្នុងខទី៤០ និងទី៤១ នៃជំពូកទីមួយ អរជុនបានមានប្រសាសន៍ថា **'ប្រសិនបើខ្ញុំធ្វើសង្គ្រាម វង្សត្រកូលនឹងត្រូវវិនាស។ ជាមួយនឹងការវិនាសនៃវង្សត្រកូល ធម៌គ្រួសារអស់កល្បដើមក្លាយជារលាយសាបសូន្យ ជាមួយនឹងការវិនាសនៃធម៌ អធម៌គ្របដណ្តប់លើគ្រួសារទាំងមូល ជាមួយនឹងការកើនឡើងនៃអធម៌ ស្ត្រីនៃគ្រួសារក្លាយជាពុករលួយ ហើយជាមួយនឹងភាពពុករលួយនៃស្ត្រី វណ្ណសង្ករកើតឡើង។'** ដូច្នេះ គំនិតរបស់អរជុនគឺថា ដោយការធ្វើសង្គ្រាម វណ្ណសង្ករនឹងកើតឡើង។ ប៉ុន្តែនៅទីនេះ ព្រះអាទិត្យបញ្ជាក់ផ្ទុយ – ថាដោយមិនអនុវត្តកាតព្វកិច្ចនៃការធ្វើសង្គ្រាម វណ្ណសង្ករនឹងកើតឡើង។ លើប្រធានបទនេះ ព្រះអាទិត្យផ្តល់ឧទាហរណ៍ផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ទ្រង់៖ ប្រសិនបើយើងមិនអនុវត្តកាតព្វកិច្ចរបស់យើងទេ នោះភាពច្របូកច្របល់នឹងកើតឡើងដោយស្វ័យប្រវត្តិនៅក្នុងគ្រប់ផ្នែក – កម្ម ធម៌ ការគោរពបូជា វណ្ណៈ អាស្រមៈ ការបែងចែកវណ្ណៈ ជាដើម។ ន័យគឺថា វាពិតជាដោយសារតែមិនអនុវត្តកាតព្វកិច្ចរបស់ខ្លួន ទើបភាពច្របូកច្របល់កើតឡើង។ ហេតុនេះ ព្រះអាទិត្យមានបន្ទូលទៅកាន់អរជុននៅទីនេះ ដូចជា៖ អ្នកនឹងក្លាយជាបុព្វហេតុនៃការបង្កើតវណ្ណសង្ករ ដោយមិនអនុវត្តកាតព្វកិច្ចរបស់អ្នកក្នុងការធ្វើសង្គ្រាម មិនមែនដោយការធ្វើសង្គ្រាមទេ (ដូចអ្នកគិត)។ **ចំណុចពិសេស៖** ព្រះអាទិត្យឆ្លើយតបនឹងសំណួរដើមរបស់អរជុន (**"ហេតុអ្វីបានជាទ្រង់ឱ្យខ្ញុំធ្វើសកម្មភាពដ៏គួរឱ្យខ្លាច?"**) នៅក្នុងខទាំងបីនេះ – ទី២២ ទី២៣ និងទី២៤ – ដោយផ្តល់ឧទាហរណ៍ផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ទ្រង់៖ វាមិនមែនថាយើងតែម្នាក់គត់ដែលឱ្យអ្នកធ្វើសកម្មភាពទេ ផ្ទុយទៅវិញ យើងផ្ទាល់ក៏ត្រូវបានគេឱ្យធ្វើសកម្មភាពឥតឈប់ឈរដែរ ទោះបីជាតាមពិតគ្មានអ្វីដែលចាំបាច់សម្រាប់យើងត្រូវធ្វើ ឬអ្វីដែលយើងត្រូវទទួលបាននៅក្នុងលោកទាំងបីក៏ដោយ។ ព្រះអាទិត្យបញ្ជាក់ដល់អរជុនថា៖ ក្នុងការយាងចុះមកកាន់លោកនេះ អ្នកបានទទួលយក ហើយយើងក៏បានទទួលយកដែរ ថាអ្នកនឹងជាអ្នកបើករថយន្ត ហើយយើងនឹងជាអ្នកបើករថយន្ត ដូច្នេះសូមមើល ទោះបីជាយើងជាក្សត្រិយ៍ ថ្ងៃនេះយើងកំពុងបម្រើជាអ្នកបើករថយន្តរបស់អ្នក ហើយដូច្នេះក