**ভগৱদগীতা, অধ্যায় ১, শ্লোক ৩৯ ৰ ইংৰাজী ভাষ্যৰ অসমীয়া অনুবাদ:**
**মূল শ্লোকৰ ভাঙনি:**
এইসকল (দুৰ্যোধন আদি) লোভত বিবেক হেৰুৱাই পৰিয়াল ধ্বংসৰ দোষ আৰু মিত্ৰৰ প্ৰতি শত্ৰুতাৰ পাপ নেদেখিলেও, হে জনাৰ্দন, পৰিয়াল ধ্বংসৰ দোষক সঠিকৰূপে জানি থকা আমি কিয় এই পাপৰ পৰা নিবৃত্ত হোৱাৰ কথা নাভাবোঁ?
**ভাষ্য:**
'এইসকলে নেদেখে... মিত্ৰৰ প্ৰতি শত্ৰুতাৰ পাপ' – লোভ হৈছে সেই বৃত্তি যিয়ে 'ইমান পালোঁ, আৰু ইমান পাওঁ; এই উপাৰ্জন অবিৰত চলি থাকক' বুলি ধন-সম্পত্তি, ভূমি-ভৱন, মান-সন্মান, পদ-প্ৰতিপত্তি আদিৰ ফালে ধাৱমান হয়। এই লোভৰ বৃত্তিৰ বাবে দুৰ্যোধন আদিৰ বিবেক-শক্তি লোপ পাইছে। ফলত তেওঁলোকে চিন্তা কৰিব পৰা নাই: কোন ৰাজ্যৰ বাবে আমি ইমান ডাঙৰ পাপ কৰিবলৈ ওলাইছোঁ, আত্মীয়-স্বজন ধ্বংস কৰিবলৈ ওলাইছোঁ? সেই ৰাজ্য আমাৰ কিমান দিন থাকিব, আৰু আমি ৰাজ্যৰ কিমান দিন থাকিম? জীৱিত থাকোঁতে ৰাজ্য গ'লে আমাৰ অৱস্থা কি হ'ব? আৰু ৰাজ্য থাকোঁতে শৰীৰ গ'লে অৱস্থা কি হ'ব? কাৰণ, মিলনত যিমান সুখ, বিচ্ছেদত সিমান দুখ। প্ৰকৃততে, বিচ্ছেদৰ দুখ মিলনৰ সুখতকৈয়ে বেছি। অৰ্থাৎ, লোভে তেওঁলোকৰ হৃদয় আচ্ছন্ন কৰি থকা বাবে তেওঁলোকে কেৱল ৰাজ্যখনহে দেখিছে। পৰিয়াল ধ্বংস কৰিলে কিমান ভয়ংকৰ পাপ হ'ব, তাক একেবাৰেই নেদেখিছে।
য'ত যুদ্ধ, ত'ত কাল-ধন-শক্তিৰ ধ্বংস হয়। নানান চিন্তা-উদ্বেগ, আপদ-বিপদৰ সৃষ্টি হয়। দুই মিত্ৰৰ মাজতো মনোমালিন্য হয়, বিদ্বেষ গঢ়ি উঠে। নানান মতবিৰোধ ঘটে। মতবিৰোধৰ পৰা শত্ৰুতাৰ সৃষ্টি হয়। উদাহৰণস্বৰূপে, দ্ৰুপদ আৰু দ্ৰোণ – দুয়ো শিশুকালৰ বন্ধু আছিল। কিন্তু ৰাজ্য পোৱাৰ পিছত দ্ৰুপদই এদিন দ্ৰোণক অপমান কৰি সেই বন্ধুত্ব অস্বীকাৰ কৰিলে। ৰাজা দ্ৰুপদ আৰু দ্ৰোণাচাৰ্যৰ মাজত শত্ৰুতাৰ সৃষ্টি হ'ল। অপমানৰ প্ৰতিশোধ ল'বলৈ দ্ৰোণাচাৰ্যই ধৃষ্টদ্যুম্নৰ হতুৱাই ৰাজা দ্ৰুপদক পৰাস্ত কৰি তাৰ আধা ৰাজ্য কাঢ়ি নিলে। তাৰ প্ৰতিউত্তৰত দ্ৰোণাচাৰ্যক ধ্বংস কৰিবলৈ দ্ৰুপদই যাগ কৰিলে, যাৰ পৰা ধৃষ্টদ্যুম্ন আৰু দ্ৰৌপদীৰ জন্ম হ'ল। গতিকে, মিত্ৰৰ সৈতে শত্ৰুতা কৰিলে কিমান ভয়ংকৰ পাপ হ'ব, তাক তেওঁলোকে একেবাৰেই নেদেখিছে!
**বিশেষ কথা:** বৰ্তমানে আমাৰ যি বস্তুৰ অভাৱ – সেইবোৰ নথকাতো আমাৰ কাম-কাজ চলি আছে, ভালেৰে আছোঁ। কিন্তু সেই বস্তুবোৰ পোৱাৰ পিছত আকৌ হেৰুৱালে, তাৰ অনুপস্থিতিৰ যন্তণা অতি তীব্ৰ। অৰ্থাৎ, আগতে বস্তুৰ সদায় অনুপস্থিতি যিমান দুখকৰ নাছিল, বস্তুৰ সৈতে মিলন হৈ আকৌ বিচ্ছেদ হোৱাৰ দুখ সিমান বেছি। তথাপি লোভৰ বাবে মানুহে সেইবোৰ বস্তুৰ অনুপস্থিতি অনুভৱ কৰি সিহঁত লাভ কৰিবলৈ সদায় চেষ্টা কৰি থাকে। গমি চালে, বৰ্তমানে অনুপস্থিত সেই বস্তুবোৰ মাজতে ভাগ্যত থাকিলে পালেও, শেষত সিহঁতৰ অনুপস্থিতিয়েই থাকিব। গতিকে বস্তু পোৱাৰ পিছতো আমাৰ অৱস্থা পোৱাৰ আগৰ দৰেই থাকিল। মাজতে লোভৰ বাবে কেৱল শ্ৰমৰ ওপৰত শ্ৰম, দুখৰ ওপৰত দুখহে আমাৰ ভাগ্যত থাকিল। মাজতে বস্তুৰ সৈতে মিলনত অনুভৱ হোৱা সামান্য সুখ কেৱল লোভৰ বাবেহে। লোভৰ দৰে অন্তৰ্দোষ নাথাকিলে বস্তুৰ সৈতে মিলনৰ সুখ একেবাৰে হ'ব নোৱাৰিলেহেঁতেন। সেইদৰে, মমতাৰ দৰে দোষ নাথাকিলে আত্মীয়-স্বজনৰ সৈতে মিলনৰ সুখ একেবাৰে হ'ব নোৱাৰিলেহেঁতেন। লোভৰ দৰে দোষ নাথাকিলে সঞ্চয়ৰ সুখ একেবাৰে হ'ব নোৱাৰিলেহেঁতেন। অৰ্থাৎ, সংসাৰৰ সুখ কোনো না কোনো দোষৰ পৰাহে ওপজে। একেবাৰে দোষ নাথাকিলে সংসাৰৰ সুখ একেবাৰে হ'ব নোৱাৰিলেহেঁতেন। তথাপি লোভৰ বাবে মানুহে এনেকৈ চিন্তা কৰিবই নোৱাৰে। এই লোভেই তাৰ বিবেক নাশ কৰে।
'কিয় আমি নজানিম... হে জনাৰ্দন, আমি যিসকলে দেখো' – এতিয়া অৰ্জুনে নিজৰ যুক্তি দাঙি ধৰিছে: দুৰ্যোধন আদিয়ে পৰিয়াল ধ্বংসৰ দোষ আৰু মিত্ৰৰ প্ৰতি শত্ৰুতাৰ পাপ নেদেখিলেও, আমি পৰিয়াল ধ্বংসৰ পৰা হোৱা বিপদ-সমূহৰ শৃংখলা [যি অৰ্জুনে চল্লিশৰ পৰা চুয়াল্লিশ শ্লোকলৈ বৰ্ণনা কৰিব] দেখিবলৈ বাধ্য; কাৰণ আমি পৰিয়াল ধ্বংসৰ দোষবোৰ ভালদৰে জানো আৰু মিত্ৰৰ প্ৰতি শত্ৰুতা (বিৰোধ, বিদ্বেষ)ৰ পাপও ভালদৰে জানো। যদি সেই মিত্ৰসকলে আমাক দুখ দিয়েও, সেই দুখ আমাৰ অহিতকৰ নহয়। কাৰণ দুখে আমাৰ পূৰ্বৰ পাপবোৰহে নাশ কৰিব, আমাক পবিত্ৰহে কৰিব। কিন্তু যদি আমাৰ মনত শত্ৰুতা – বিদ্বেষ – থাকে, সি মৃত্যুৰ পিছতো আমাৰ লগত থাকিব আৰু জীৱন জীৱনটো আমাক পাপ কৰিবলৈ উচটাই আমাৰ সম্পূৰ্ণ পতন ঘটাব। এনে বিপদ সৃষ্টিকাৰী আৰু মিত্ৰৰ প্ৰতি বিদ্বেষ জন্মোৱা এই পাপৰ পৰা নিবৃত্ত হোৱাৰ কথা কিয় আমি নাভাবোঁ? অৰ্থাৎ, চিন্তা কৰিলে এই পাপৰ পৰা অৱশ্যে নিবৃত্ত হ'ব লাগিব।
ইয়াত অৰ্জুনৰ দৃষ্টি দুৰ্যোধন আদিৰ লোভৰ ফালে পৰিছে, কিন্তু তেওঁ নিজে কুটুম্ব-মমতা (আসক্তি)ৰ বান্ধোনত বন্দী হৈ কথা কৈছে – তেওঁৰ দৃষ্টি ইয়াৰ ফালে নগৈছে। গতিকে তেওঁ নিজৰ কৰ্তব্য বুজি পোৱা নাই। এয়া নিয়ম যে মানুহৰ দৃষ্টি যিমানদিন আনৰ দোষত থাকে, সিমানদিন নিজৰ দোষ তেওঁ নেদেখে; বৰঞ্চ 'তেওঁলোকৰ এই দোষ আছে, আমাৰ এই দোষ নাই' বুলি অভিমানৰ সৃষ্টি হয়। এনে অৱস্থাত তেওঁ চিন্তাই কৰিব নোৱাৰে যে, তেওঁলোকৰ যদি কোনো দোষ থাকে, আমাৰো আন কোনো দোষ থাকিব পাৰে। আন দোষ নাথাকিলেও, আনৰ দোষ দেখা – এইটোৱেই এটা দোষ। আনৰ দোষ দেখা আৰু নিজৰ ভাল হোৱাৰ গৰ্ব কৰা – এই দুটা দোষ সদায় একেলগে থাকে। অৰ্জুনেও দুৰ্যোধন আদিৰ দোষ দেখি নিজৰ ভাল হোৱাৰ গৰ্ব (ভাল হোৱাৰ গৰ্বৰ ছাঁত কেৱল দোষই থাকে) অনুভৱ কৰিছে, গতিকে নিজৰ ভিতৰৰ আসক্তিৰ দোষ নেদেখিছে।
**সম্বন্ধ:** পৰিয়াল ধ্বংসৰ পৰা হোৱা সেই দোষবোৰ কি কি, যি আমি জানো? সেই দোষবোৰৰ ক্ৰম পৰৱৰ্তী পাঁচটা শ্লোকত বৰ্ণনা কৰা হৈছে।
★🔗
