Hata kama hawa (Duryodhana na wengineo), ambao utambuzi wao umeangamia kwa sababu ya tamaa, hawaoni kosa linalotokana na uharibifu wa familia na dhambi inayotokana na uadui kwa marafiki, (bado) Ee Janardana, kwa nini sisi, ambao tunajua kwa usahihi kosa linalotokana na uharibifu wa familia, tusijitahidi kuepuka dhambi hii?
Ufafanuzi: 'Hata kama hawa hawaoni... dhambi ya kuwa na uadui kwa marafiki' – Tamaa ni mwelekeo ambao unaelekea kwenye mali, ardhi, nyumba, heshima, sifa, cheo, mamlaka, n.k., kwa dhana: 'Hii ndiyo imepatikana, na hii zaidi ipatikane; na upatikanaji huu uendelee bila kukoma.' Kwa sababu ya mwelekeo huu wa tamaa, nguvu ya utambuzi kwa hawa, kama Duryodhana, imepotea. Kwa hivyo, hawawezi kufikiria: Kwa ajili ya ufalme gani tunakaribia kufanya dhambi kubwa kama hii, tukaharibu ndugu zetu? Ufalme huo utadumu siku ngapi kwetu, na sisi tutadumu siku ngapi nao? Ikiwa ufalme utaondoka wakati sisi bado tuko hai, hali yetu itakuwa ipi? Na ikiwa miili yetu itaondoka wakati ufalme bado upo, hali itakuwa ipi? Maana, huzuni anayopata mtu kutokana na kutengana ni sawia na furaha anayofurahia kutokana na kuungana. Hakika, huzuni katika kutengana ni kubwa kuliko furaha katika kuungana. Maana yake ni kwamba kwa sababu tamaa imefunika nyoyo zao, wanaona ufalme tu. Hawaoni kabisa jinsi dhambi mbaya itakavyotokana na kuharibu familia.
Popote panapokuwa na vita, kunakuwa na uharibifu wa wakati, mali na nguvu. Wasiwasi na msiba mbalimbali hutokea. Hata kati ya marafiki wawili, kutoelewana hutokea, na hisia mbaya hukua. Kutokubaliana mbalimbali hufanyika. Kutokubaliana husababisha uadui. Kwa mfano, Drupada na Drona—wote wawili walikuwa marafiki tangu utotoni. Hata hivyo, baada ya kupata ufalme, Drupada siku moja alimtukana Drona na kukataa urafiki huo. Hii ilileta uadui kati ya Mfalme Drupada na Dronacharya. Ili kulipiza kisasi cha matukano yake, Dronacharya alimshinda Mfalme Drupada kwa msaada wa Dhrishtadyumna na akachukua nusu ya ufalme wake. Kwa kujibu, Drupada alifanya dhabihu ili kumwangamiza Dronacharya, ambayo Dhrishtadyumna na Draupadi walizaliwa. Kwa hivyo, hawaoni kabisa jinsi dhambi mbaya itakavyotokana na uadui na marafiki!
Hoja Maalum: Vitu ambavyo hatuna sasa—hata bila vyyo, mambo yetu yanaendelea, tunaishi vizuri. Hata hivyo, wakati vitu hivyo vinapopatikana na kisha kupotea tena, uchungu wa kutokuwako kwao ni mkubwa. Maana yake ni kwamba kutokuwako kwa vitu kabla ya kupatikana hakukuwa na huzuni kama ile inayotokana na kuungana na vitu na kisha kutengana nao. Hata hivyo, kwa sababu ya tamaa, mwanadamu anajitahidi kila mara kupata vitu ambavyo anaviona havipo. Ikiwa tutafakari, hata kama vitu hivyo, ambavyo havipo kwa sasa, vinapatikana katikati kulingana na hatma, mwishowe, kutokuwako kwao ndiko kutakachobaki. Kwa hivyo, hali yetu inabaki kama ilivyokuwa kabla ya kupata vitu hivyo. Katika kipindi hicho, kwa sababu ya tamaa, taabu juu ya taabu ndiyo ilikuwa sehemu yetu, huzuni juu ya huzuni ndiyo ilibidi tuvumilie. Furaha ndogo ndogo inayopatikana kutokana na kuungana na vitu katikati ni kwa sababu ya tamaa tu. Ikiwa hapangekuwa na doshi ya ndani kama tamaa, furaha kutokana na kuungana na vitu haingetokea kabisa. Vivyo hivyo, ikiwa hapangekuwa na doshi kama shikamano, furaha kutokana na ndugu haingetokea kabisa. Ikiwa hapangekuwa na doshi kama choyo, furaha kutokana na kusanyiko haingetokea kabisa. Maana yake ni kwamba furaha ya kidunia hutokana na doshi fulani au nyingine. Ikiwa hapangekuwa na doshi kabisa, furaha kutoka ulimwenguni haingetokea kabisa. Hata hivyo, kwa sababu ya tamaa, mwanadamu hawezi hata kufikiria hivi. Tamaa hii inamaliza utambuzi wake.
'Kwa nini tusijue... Ee Janardana, sisi ambao tunaona' – Sasa Arjuna anasema hoja yake: Hata kama Duryodhana na wengineo hawaoni kosa linalotokana na uharibifu wa familia yao na dhambi inayotokana na uadui kwa marafiki, bado lazima tuone mnyororo wa majanga yanayotokana na uharibifu wa familia [ambayo Arjuna ataelezea kutoka mistari ya arobaini hadi arobaini na nne mbele]; kwa sababu tunajua vyema makosa yanayotokana na uharibifu wa familia na pia tunajua vyema dhambi inayotokana na uadui (chuki, uovu) kwa marafiki. Ikiwa wale marafiki watatupa huzuni, huzuni hiyo haitumii kwa madhara kwetu. Sababu ni kwamba huzuni hiyo itaharibu tu dhambi zetu za zamani; itatutakasa tu. Hata hivyo, ikiwa kuna uadui—chuki—katika akili zetu, itabaki nasi hata baada ya kifo na itaendelea kututia kufanya dhambi maisha baada ya maisha, ikileta maangamizi yetu kabisa. Kwa nini tusijitahidi kuepuka dhambi hii, ambayo husababisha majanga kama hayo na kuleta uadui kwa marafiki? Yaani, kwa kufikiria, lazima kabisa tuepuke dhambi hii.
Hapa, mtazamo wa Arjuna umeelekezwa kwenye tamaa ya Duryodhana na wengineo, lakini yeye mwenyewe anasema hali ya kuwa amefungwa na mapenzi ya kifamilia (shikamano)—mtazamo wake hauelekezi kwenye hili. Kwa hivyo, haelewi wajibu wake. Ni kanuni kwamba mtu anapokuwa akitazama makosa ya wengine, haoni kosa lake mwenyewe; badala yake, hujitokeza kiburi cha 'wao wana kosa hili, lakini sisi hatuna kosa hili.' Katika hali kama hiyo, hawezi hata kufikiria kwamba ikiwa wao wana kosa fulani, sisi pia tunaweza kuwa na kosa lingine. Hata kama hakuna kosa lingine, kuona makosa ya wengine—hilo lenyewe ni kosa. Kuona makosa ya wengine na kujivunia wema wake mwenyewe—makosa haya mawili huwa pamoja kila mara. Arjuna pia anaona makosa kwa Duryodhana na wengineo na anahisi kiburi katika wema wake mwenyewe (kivulini cha kiburi cha wema, makosa tu ndiyo yanabaki), kwa hivyo haoni kosa la shikamano ndani yake mwenyewe.
Muunganisho: Ni makosa gani hayo yanayotokana na uharibifu wa familia, ambayo tunayajua? Mpangilio wa makosa hayo unafafanuliwa katika mistari mitano ijayo.
★🔗
