BG 1.16 — अर्जुन विषाद योग
BG 1.16📚 Go to Chapter 1
अनन्तविजयंराजाकुन्तीपुत्रोयुधिष्ठिरः|नकुलःसहदेवश्चसुघोषमणिपुष्पकौ||१-१६||
अनन्तविजयं राजा कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः | नकुलः सहदेवश्च सुघोषमणिपुष्पकौ ||१-१६||
अनन्तविजयं: the conch named Anantavijayam | राजा: the king | कुन्तीपुत्रो: son of Kunti | युधिष्ठिरः: Yudhishthira | नकुलः: Nakula | सहदेवश्च: Sahadeva and | सुघोषमणिपुष्पकौ: the conches named Sughosha and Manipushpaka
GitaCentral मराठी
कुंतीपुत्र राजा युधिष्ठिराने अनंतविजय नावाचा शंख वाजविला; नकुल आणि सहदेव यांनी सुघोष आणि मणिपुष्पक नावाचे शंख वाजविले.
🙋 मराठी Commentary
श्लोक १.१६: कुंतीपुत्र राजा युधिष्ठिराने 'अनंतविजय' नावाचा शंख वाजवला, आणि नकुल व सहदेवाने अनुक्रमे 'सुघोष' आणि 'मणिपुष्पक' हे शंख वाजवले. शब्दार्थ: अनंतविजयम् - अनंतविजय नावाचा शंख, राजा - राजा, कुंतीपुत्रः - कुंतीचा पुत्र, युधिष्ठिरः - युधिष्ठिर, नकुलः - नकुल, सहदेवः - सहदेव, च - आणि, सुघोषमणिपुष्पकौ - सुघोष आणि मणिपुष्पक हे शंख.
English
Swami Gambirananda
Swami Adidevananda
Hindi
Swami Ramsukhdas
Sanskrit
Sri Ramanuja
Sri Madhavacharya
Sri Anandgiri
Sri Jayatirtha
Sri Abhinav Gupta
Sri Madhusudan Saraswati
Sri Sridhara Swami
Sri Dhanpati
Vedantadeshikacharya Venkatanatha
Sri Purushottamji
Sri Neelkanth
Sri Vallabhacharya
Detailed Commentary
**मराठी भाषांतर:** युधिष्ठिराने आपला अनंतविजय नावाचा शंख फुंकला; आणि नकुल व सहदेव यांनी आपले सुघोष व मणिपुष्पक नावाचे शंख फुंकले. **टीका:** येथे युधिष्ठिरासाठी "कुंतीपुत्र" हे विशेषण देण्याचा हेतू हा की, अर्जुन, भीम आणि युधिष्ठिर हे तिघे कुंतीचे पुत्र आहेत, तर नकुल व सहदेव हे दोघे माद्रीचे पुत्र आहेत, हा फरक स्पष्ट व्हावा. युधिष्ठिराला "राजा" म्हटल्याने सूचित होते की, वनवासाला जाण्यापूर्वी तो आपल्या अर्ध्या राज्याचा (इंद्रप्रस्थाचा) राजा होता आणि कराराप्रमाणे, बारा वर्षांचा वनवास आणि एक वर्ष अज्ञातवास पूर्ण केल्यानंतर त्याला राजा होणे होते. "राजा" हे विशेषण वापरून, संजय हेही सूचित करू इच्छितात की, भविष्यात धर्मराज युधिष्ठिरच संपूर्ण पृथ्वीचे एकमेव सम्राट होणार आहेत.