**ଭଗବଦ୍ ଗୀତା (ଅଧ୍ୟାୟ ୨, ଶ୍ଳୋକ ୩୪) ର ଓଡ଼ିଆ ଅନୁବାଦ ଓ ଟୀକା:**
**ଶ୍ଳୋକ:**
୨.୩୪. ଆକୀର୍ତ୍ତିଂ ଚାପି ଭୂତାନି କଥୟିଷ୍ୟନ୍ତି ତେऽବ୍ୟୟାମ୍।
ସମ୍ଭାବିତସ୍ୟ ଚାକୀର୍ତ୍ତିର୍ମରଣାଦତିରିଚ୍ୟତେ॥
**ଅନୁବାଦ:**
ଆଉ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନେ ତୁମର ଅକ୍ଷୟ ଅପଯଶ କଥା କହିବେ, ଅର୍ଥାତ୍ ସେମାନେ ତୁମକୁ ନିନ୍ଦା କରିବେ। ଏଭଳି ଅପଯଶ ଏକ ସମ୍ମାନିତ ବ୍ୟକ୍ତି ପାଇଁ ମୃତ୍ୟୁଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ ଦୁଃଖଦାୟକ ଅଟେ।
**ଟୀକା:**
**"ଆଉ ପ୍ରାଣୀମାନେ ତୁମର ଅକ୍ଷୟ ଅପଯଶ କଥା କହିବେ"** — ଯେଉଁ ସାଧାରଣ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଯେପରିକି ମନୁଷ୍ୟ, ଦେବତା, ଯକ୍ଷ, ରାକ୍ଷସ ଆଦି — ଯେଉଁମାନଙ୍କର ତୁମ ସହିତ କୌଣସି ବିଶେଷ ସମ୍ପର୍କ ନାହିଁ (ଅର୍ଥାତ୍ ସେମାନେ ତୁମର ବନ୍ଧୁ ବା ଶତ୍ରୁ ନୁହଁନ୍ତି), ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ତୁମର ଅପଯଶ ଓ କୁଖ୍ୟାତି କଥା କହିବେ, ଯେପରିକି — "ଦେଖ! ଅର୍ଜୁନ କେତେ ଭୀରୁ ଥିଲା, ସେ ନିଜର କ୍ଷତ୍ରିୟ-ଧର୍ମରୁ ବିମୁଖ ହୋଇଗଲା। ତାକୁ ଏତେ ବୀର ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଉଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଯୁଦ୍ଧର ସମୟରେ ତା'ର ଭୀରୁତା ପ୍ରକାଶ ପାଇଗଲା, ଯାହା ଅନ୍ୟମାନେ ଜାଣି ନଥିଲେ;" ଇତ୍ୟାଦି।
"ତୁମର" ବୋଲି କହିବାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ତୁମର ଅପଯଶ ସ୍ୱର୍ଗ, ମର୍ତ୍ତ୍ୟ ଓ ପାତାଳ ଲୋକରେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟାପିଯିବ, ଯେଉଁଠି ତୁମର ଯଶ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଅଛି। "ଅକ୍ଷୟ" ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଯେ ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତି ଯେତେ ଗୁଣବାନ୍ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ତା'ର ଯଶ ଓ ଅପଯଶ ସେତେ ଅଧିକ ସ୍ଥାୟୀ ହୁଏ।
**"ଯେ ସମ୍ମାନିତ, ତା'ପାଇଁ ଅପଯଶ ମୃତ୍ୟୁଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଗରିଷ୍ଠ"** — ଶ୍ଳୋକର ପ୍ରଥମାର୍ଦ୍ଧରେ ଭଗବାନ୍ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି କିପରି ସାଧାରଣ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରିବେ। ବର୍ତ୍ତମାନ, ଦ୍ୱିତୀୟାର୍ଦ୍ଧରେ ସେ ଏକ ସାର୍ବଜନୀନ ସତ୍ୟ ଉପସ୍ଥାପନ କରୁଛନ୍ତି, ଯାହା ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ।
ଲୌକିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ, ଯେତେବେଳେ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ଯିଏ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୋଲି ବିବେଚିତ, ଯାହାକୁ ଲୋକେ ଉଚ୍ଚ ସମ୍ମାନରେ ଦେଖନ୍ତି, ସେ ଅପଯଶର ପାତ୍ର ହୁଏ, ସେହି ଅପଯଶ ତା'ପାଇଁ ମୃତ୍ୟୁଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଭୟଙ୍କର ଓ ଦୁଃଖଦାୟକ ହୋଇଥାଏ। କାରଣ ହେଉଛି ମୃତ୍ୟୁରେ ତା'ର ଆୟୁଷ କେବଳ ସମାପ୍ତ ହୋଇଛି; ସେ କୌଣସି ଅପରାଧ କରି ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ଅପଯଶ ଅର୍ଜନ କରିବାରେ, ସେ ନିଜେ ଧର୍ମର ସୀମା ଓ ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟରୁ ଚ୍ୟୁତ ହୋଇଛି। ସାରମର୍ମ ହେଉଛି ଯେ ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ, ସେ ଯଦି ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟରୁ ବିଚ୍ୟୁତ ହୁଏ, ତେବେ ସେ ଭୟଙ୍କର କୁଖ୍ୟାତିର ଭାଜନ ହୁଏ।
★🔗